Osnovan 1938. godine, Institut za ratarstvo i povrtarstvo Novi Sad počeo je sa radom kao Poljoprivredna ogledna i kontrolna stanica. Stanica je bila locirana u zgradi sagrađenoj 1938, gde je ostalo sedište Instituta do današnjeg dana.

Osnovna i primenjena istraživanja, koja su osnovna delatnost Instituta, usmerena su na stvaranje sorti i hibrida ratarskih, povrtarskih, kao i velikog broja krmnih, industrijskih, lekovitih i začinskih biljaka. S tim u vezi, primarne aktivnosti Instituta sprovode se u okviru 5 odeljenja, 3 laboratorija i 2 uslužne jedinice.

Odeljenja: Odeljenje za strna žita, Odeljenje za kukuruz, Odeljenje za leguminoze, Odeljenje za suncokret, Odeljenje za povrtarske i alternativne biljne vrste. Laboratorije: Laboratorija za zemljište i agroekologiju, Laboratorija za ispitivanje semena, Laboratorija za biotehnologiju. Uslužne jedinice: Ogledno polje, Sektor za opšte poslove.

Institut sprovodi istraživanja u okviru oblasti biotehničkih nauka, kao što su genetika i oplemenjivanje, semenarstvo, mikrobiologija, fiziologija i biohemija, agrohemija, melioracija zemljišta, fitopatologija, entomologija, fitofarmacija i toksikologija i dr.

U maju mesecu 2018. godine Institut je odlukom Vlade Republike Srbije stekao status instituta od nacionalnog značaja i od tada nosi ime Institut za ratarstvo i povrtarstvo, Institut od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju.