Aerodrom na Zlatiboru poslovaće po Net Zero konceptu - Finansiranje planirano kroz model koncesije do 50 godina

"Gradimo ekološki aerodrom koji će direktno i indirektno stvoriti i do 5.000 novih radnih mjesta. Aerodrom je strateška odluka koja određuje razvoj Zlatibora za narednih 50 godina", istakao je u intervjuu za Zlatiborske vijesti, Milan Stamatović predsjednik opštine Čajetina.

- Zlatibor je pokazao da umije da raste, sada mora da pokaže da umije i da se transformiše. Izgradnja aerodroma koja je već započela nije pitanje komfora, već dugoročne konkurentnosti. Bez njega Zlatibor ostaje regionalna planinska destinacija. Sa njim postaje međunarodni centar turizma, investicija i mobilnosti. Ako želimo da budemo vidljivi i dostupni svijetu, moramo biti povezani sa svijetom na premijum nivou. To je strateška odluka za narednih 50 godina razvoja, ne samo Zlatibora, već i cijele Zapadne Srbije - kazao je Stamatović.

Dodaje da je dostignut plafon rasta koji je moguće ostvariti samo drumskim saobraćajem.

- U 2025. godini imali smo 1.291.224 noćenja i 456.102 dolaska, uz rast stranih gostiju od preko 24 odsto. Međutim, vrijeme putovanja oko 140 minuta iz Beograda i 200 minuta iz Novog Sada postaje ograničavajući faktor. Dalji razvoj bez vazdušne dostupnosti jednostavno nije moguć na željenom nivou, jer u savremenom turizmu vrijeme je postalo važnija valuta od cijene. Gosti iz premijum i MICE segmenta biraju destinacije koje su brzo i lako dostupne. Razlika između dva i po sata vožnje i 35 minuta leta nije samo logistička nego psihološka i tržišna. Aerodrom ne donosi samo infrastrukturu, već potpuno novu tržišnu poziciju koja omogućava prelazak na cjelogodišnji premijum i poslovni turizam - kaže Stamatović.

Govoreći o izgledu aerodroma napominje da je projektovan dokazanim domaćim ekspertskim timom koji je na Aerodromu Nikola Tesla uradio razvojne projekte vrijedne više od milijardu evra.

- Razvoj je fazan, po modelu koji se pokazao najuspješnijim na sličnim planinskim destinacijama u Evropi. Početak će biti namijenjen malim električnim letelicama i eVTOL vazdušnim taksijima za kratke prevoze do same destinacije. Aerodrom će poslovati po Net-Zero konceptu, što znači da energiju proizvodi iz čistih izvora i kompenzuje sve emisije, pa na kraju nema negativan uticaj na životnu sredinu. Posebna specifičnost je RVT tehnologija, sistem daljinske kontrole letenja gdje kontrolori ne sjede u fizičkom tornju, već upravljaju saobraćajem iz udaljenog centra koristeći kamere visoke rezolucije i senzore.

Na pitanje o ekonomskoj računici, odgovara da ova investicija nije trošak.

- Sam aerodrom će direktno zaposliti oko 100 ljudi na operacijama, bezbjednosti, održavanju i administraciji. Međutim, kroz indirektne i posljedične efekte ukupan broj novih radnih mjesta biće između 2.600 i 5.000. Ta radna mjesta nastaju u hotelijerstvu i ugostiteljstvu, transportu i logistici, maloprodaji i uslugama, gradnji i infrastrukturi, kao i u turizmu i organizaciji događaja. Iskustva iz Alpa su nedvosmislena. U Kuršavelu i Samedanu svaki uloženi evro generiše između 5 i 7 evra dodatne vrijednosti. Insbruk je u 2025. godini sa 882.876 putnika ostvario profit prije oporezivanja veći od 6,2 miliona evra i prihod od 42 miliona evra, dok turizam u Tirolu zahvaljujući aerodromu čini više od 9 odsto regionalnog BDP-a. Na Zlatiboru to znači direktan uticaj na rast BDP-a regije i povećanje prosječne potrošnje po gostu.

Planirano je, ističe Stamatović, finansiranje kroz model koncesije na 25 do 50 godina, zavisno od pregovora sa potencijalnim operaterima.

- Investicija ne opterećuje budžet opštine niti države – dolazi od strateških partnera koji će upravljati aerodromom i plaćati godišnju koncesionu naknadu opštini. U ovoj godini ulaganja su ograničena na izradu master plana, što je najveći izdatak u ovoj fazi.