RERI: Prostorni plan turističke destinacije Kučajske planine suprotan zakonu i ugrožava prirodne i druge vrednosti kraja

Početkom januara 2022. godine, javnost je obradovala vest da bi u skorijoj budućnosti pored Fruške Gore, Đerdapa, Tare, Kopaonika i Šar Planine mogla biti bogatija za još jedan nacionalni park. Naime, na sajtu Ministarstva zaštite životne sredine osvanulo je obaveštenje o pokretanju postupka zaštite Nacionalnog Parka Kučaj-Beljanica, saopštio je na svom sajtu Regulatorni institut za obnovljivu energiju i životnu sredinu (RERI).


- Čitavom postupku prethodila je izrada studije zaštite Nacionalnog parka koju je Zavod za zaštitu prirode Srbije krajem decembra prethodne godine dostavio Ministarstvu zaštite životne sredine. Iščekuje se i sastavljanje i upućivanje predloga za izmenu Zakona o Nacionalnim parkovima od strane Ministarstva zaštite životne sredine, kojim će i zvanično nakon preko 40 godina kada su proglašena i najmlađa dva Nacionalna parka Tara i Kopaonik toj listi biti pridružen i Nacionalni park Kučaj-Beljanica - ističu u RERI.

Turizam ipak prioritet?

Područje budućeg Nacionalnog Parka Kučaj-Beljanica donedavno je bilo uređeno prostornim planom istoimenog parka prirode (koji obuhvata šire područje), međutim do donošenja izmena Zakona o nacionalnim parkovima na ovoj teritoriji primenjuju se mere propisane gorepomenutom studijom.

Vest o pokretanju postupka zaštite Nacionalnog Parka Kučaj-Beljanica međutim, kao da nije stigla na adresu Ministarstva građevinarstva, saobraćaja i infrastrukture koje je gotovo tri i po meseca kasnije na svom sajtu objavilo drugačije planove za razvoj ove teritorije, poručuju iz RERI.


Navode da su neki od primjera kršenja mera izgradnja skijališta Beljanica.

- Ovim planskim aktom potvrđuje se izgradnja prve faze kompleksa skijališta Beljanica, koja je prilagođena kapacitetu od oko 2.000 turista i podrazumeva izgradnju dve žičare sa po dve prateće ski staze i jednom specijalizovanom ski stazom, 5 temetskih poligona sa ugostiteljskim objektima, tehničku bazu, restorane – pansione… Pomenuta infrastruktura i suprastruktura značajno opterećuju zaštićena i šumska područja. Uvidom u studiju jasno se vidi da je na tom području uspostavljen režim drugog stepena zaštite, u kojem se usled zaštite temeljnih vrednosti izričito zabranjuje izgradnja skijališta.

Promblematična je, prema njima i izgradnja hidroakumulacije Beljanica.

- Strogi prirodni rezervat Klisura reke Resave i predeo naročite prirodne lepote Resava studijom su objedinjeni u lokalitet Klisura Resave’ koji je u potpunosti uvršten u režim zaštite I stepena. Međutim, prostornim planom značajan udeo ovog lokaliteta rezervisan je za izgradnju hidroakumulacije Beljanica što podrazumeva potapanje velike površine klisure Resave i stvaranje veštačkog jezera zapremine 40 miliona kubnih metara. Izgradnja ovakvog projekta izričito je zabranjena Studijom zaštite.


RERI apeluje na Ministarstvo građevinarstva, saobraćaja i infrastrukture, kao nosioca izrade prostornog plana turističke destinacije Kučajske planine, Javno preduzeće Urbanizam Kragujevac i Geografski fakultet Univerziteta u Beogradu, kao obrađivače prostornog plana, da hitno povuku predloženi nacrt prostornog plana područja posebne namene turističke destinacije Kučajske planine, dok se isti ne uskladi sa važećom studijom zaštite nacionalnog parka Kučaj-Beljanica. Takođe, iz RERI-ja upozoravaju da bi eventualno izdavanje saglasnosti na izveštaj o strateškoj proceni uticaja na životnu sredinu za ovaj planski akt bilo nezakonito, a iz svih gore navedenih razloga.

RERI

Zavod za zaštitu prirode Srbije

Ministarstvo zaštite životne sredine Republike Srbije

JP Urbanizam Kragujevac

Geografski fakultet Beograd

Despotovac  

Žagubica  

Zakon o Nacionalnim parkovima

Nacionalni park Kučaj Beljanica

prirodna zaštita

nacionalni parkovi Srbije

prostorni plan Turistička destinacija Kučajske planine

kompleks skijališta Beljanica

izgradnja hidroakumulacije Beljanica