Poreska uprava najavljuje obračun sa sivom ekonomijom, naplaćeno skoro 380 mil EUR PDV-a

U prvih osam mjeseci ove godine naplaćeno je gotovo 1,2 mlrd EUR bruto prihoda, što je 98 miliona više u odnosu na prethodnu godinu. Kada je u pitanju struktura prihoda dominira naplata PDV-a. Tako je do kraja avgusta naplaćeno skoro 380 mil EUR PDV-a, odnosno 19 miliona više nego 2025.

Poreski inspektori imali su pune ruke posla tokom ljeta.

Ipak, od 1.maja do 31. avgusta inspektori su u odnosu na prošlu godinu imali manje kontrola prilikom kojih su utvrdili i manje nepravilnosti.

U 2025. godini broj kontrola premašio je tri hiljade, dok je u ovoj bio ispod te cifre. Ovog ljeta utvrđeno je gotovo 50 nepravilnosti manje, pa je naplaćeno 749.000 EUR novčanih kazni što je niži iznos u odnosu na 2025. godinu, kada je ta naplata bila iznad 881 mil EUR.

Interesantno je da je ove godine privremeno zatvoreno dvostruko više objekata nego lani.

Iako ovi podaci pokazuju da još ima privrednika koji ne poštuju propise, u Poreskoj upravi (PU) kažu da se fiskalna disciplina popravlja. Kako bi bila još bolja u dijelu izdavanja smještaja iz Poreske uprave do početka sljedeće turističke sezone najavljuju automatsku razmjenu podataka sa platformama za oglašavanje smještaja. U planu su i novi digitalni servisi - elektronska faktura i otpremnica, koji će privredi olakšati poslovanje, a državi kontrole i suzbijanje sive ekonomije.

Visok iznos novčanih kazni koje su poreski inspektori izrekli tokom ljetnjih mjeseci,pokazuju da finansijska disciplina i dalje nije na zadovoljavajućem nivou.

Najviše nepravilnosti zabilježeno je u ugostiteljstvu i kod izdavalaca privatnog smještaja.

Kontrole sa terena pokazuju i koje propise privrednici najčešće pokušavaju da zaobiđu.

Sava Laketić, direktor Poreske uprave, kaže da se najčešće odnose na neevidentiranje prometa ili djelimično neevidentiranje prometa, neprijavljivanje zaposlenih i slično.

- Rekao bih da se disciplina iz godine u godinu popravlja, ali da smo još daleko od željenog stanja - podvukao je Laketić.

Kako bi se to stanje popravilo naročito kod izdavanja smještaja iz Poreske uprave najavljuju obračun sa sivom ekonomijom u toj oblasti.

Laketić navodi da će PU do početka naredne ljetnje turističke sezone vrlo vjerovatno imati implementiran sistem za automatsku razmjenu podataka sa platformama za oglašavanje.

- Prvenstveno mislim na Booking, Airbnb i slične platforme koje čine i gro tog oglašavanja na prostoru Crne Gore - kazao je.

U praksi to znači da kada gost iz inostranstva rezerviše i plati apartman u Crnoj Gori na nekoj od aplikacija za smještaj, preko platforme ti podaci - o izdavaocu i cijeni- automatski će biti poslati Poreskoj upravi.

Da država bolje prati poslovanje ne samo izdavalaca smještaja nego i ostalih privrednika omogućio je novi informacioni sistem Poreske uprave koji funkcioniše od početka godine.

Na početku sve ipak nije funkcionisalo glatko zbog usaglašavanja sa drugim institucajama i novim zakonima. Zato su se predmeti gomilali.

Laketić kaže da što se tiče prijave i odjave zaposlenih, i izdavanja uvjerenja, gdje su imali najveće zalihe na samom početku godine, došli su gotovo na dnevnu obradu pristupnih predmeta.

- Ono gdje imamo i dalje veliki broj zahtjeva je u Centralnom registru privrednih i drugih subjekata. Imamo proces usklađivanja firmi sa, sa novim Zakonom o privrednim društvima, gdje smo samo u toku zadnjih 15-ak dana tog zakonski propisanog roka primili 20-ak hiljada zahtjeva, sa kapacitetima. Očekujem da ćemo do kraja narednog mjeseca imati čistu situaciju - dodaje.

Polako nestaje situacija gdje privrednici čekaju u dugim redovima i sa papirima otići. I tu nije kraj planiranoj digitalizaciji i drugih servisa Poreske uprave.

- Plan je, osim projekata koji su direktno vezani sa procesom pridruživanja Evropskoj uniji, implementacija sistema za razmjenu podataka sa zemljama Evropske unije, planiramo uvođenje e-fakture, uz otpremnicu i registar artikala i usluga - naveo je.

Uvođenje tih digitalnih servisa Poreska uprava finansiraće od kredita kod Svjetske banke.