Državni dug na kraju setembra 4,7 mlrd EUR

Ukupan državni dug na kraju septembra iznosio je 4,7 mlrd EUR ili 57,91% BDP-a, pokazuju podaci Ministarstva finansija. Uzimajući u obzir depozite, ukupan neto državni dug iznosio je 4,1 mlrd EUR ili 50,73% BDP-a.

U kvartalnom izvještaju o državnom i javnom dugu u trećem kvartalu koji je objavilo Ministarstvo finansija stoji da su depoziti na kraju septembra iznosili 583,55 mil EUR, uključujući 38.447 unci zlata (čija je vrijednost na poslednjeg dana septembra iznosila 125,55 mil EUR) ili 7,18% BDP-a.

- Ukupan javni dug Crne Gore iznosio je 4,76 mlrd EUR, odnosno 58,59% BDP-a. Uzimajući u obzir depozite Ministarstva finansija, uključujući i 38.477 unci zlata, neto javni dug Crne Gore iznosio je 4.17 milijardi, odnosno

51,41% BDP-a.

Kada je riječ o spoljnom dugu, on je iznosio 4,4 mlrd EUR ili 54,37% BDP-a. Podaci pokazuju da je to za 41,36 mil EUR manje u odnosu na kraj drugog kvartala.

- Smanjenje spoljnjeg duga tokom trećeg kvartala rezultat je činjenice da tokom tog perioda nije bilo novih kreditnih aranžmana. Istovremeno povučena su sredstva iz ranije zaključenih kreditnih aranžmana za različite infrastrukturne i razvojne projekte u ukupnom iznosu od 18,75 mil EUR, dok je otplata spoljnjeg duga iznosila 60,08 miliona, što je rezultiralo smanjenjem spoljnjeg duga - pojasnili su iz resora finansija.

Kako su naveli, u strukturi spoljnjeg duga najveće učešće imaju obveznice emitovane na inostranom tržištu u prethodnom periodu.

Ukupan unutrašnji dug iznosio je 287,63 mil EUR, odnosno 3,54% BDP-a, što je za 13,14 miliona u odnosu na kraj juna. U izvještaju se navodi da je smanjenje unutrašnjeg duga rezultat redovne otplate duga i činjenice da u ovom periodu nije bilo zaduženja na domaćem tržištu.

- U strukturi unutrašnjeg duga najveće učešće imaju krediti kod poslovnih banaka - navedeno je.

Podaci pokazuju da je ukupno zaduženje iznosilo 18,75 mil EUR, što se u cjelosti odnosi na povlačenja iz ranije zaključenih kreditnih aranžmana za realizaciju infrastrukturnih i razvojnih projekata.

Tokom trećeg kvartala zaključena su dva kreditna aranžmani iz kojih nije bilo povlačenja sredstava. Prvi je ugovor o kreditu sa Evropskom bankom za obnovu i razvoj (EBRD) za potrebe finansiranja izgradnje druge dionice autoputa Andrijevica-Mateševo u iznosu od 200 mil EUR. Drugi se odnosi na ugovor o kreditu sa Svjetskom bankom za projekat modernizacije finansijske infrastrukture Crne Gore i njeno usklađivanje sa SEPA standardima -Tips Clone Project u iznosu od osam miliona eura.

- Prema podacima dostavljenim od strane jedinica lokalne samouprave, dug lokalne samouprave iznosio je 55,01 mil EUR ili 0,68% BDP-a - kazali su iz Ministarstva.

Ako posmatramo strukturu duga, primijetićemo da spoljni dug dominira sa učešćem od 93,9%, dok se 6,1% državnog

duga odnosi na unutrašnji dug. U odnosu na kraj drugog kvartala ovaj parametar je na približno istom nivou.

- Na dan 30. 9. 2025. godine svega 0,30% postojećeg državnog duga je izraženo u ne-eurskoj valuti, od čega 0,24% u USD i 0,06% u SDR-u, dok je 99,7% državnog duga izraženo u eurima, što je približno podacima iz prethodnog kvartala.

- Povoljna valutna struktura državnog duga je rezultat realizovanih aranžmana unakrsnog valutnog svopa za kreditni aranžman sa kineskom Exim bankom za izgradnju dionice autoputa Bar-Boljare, kao i za dolarsku obveznicu emitovanu 2024. godine - naveli su iz Ministarstva.

Dalje pojašnjavaju da u ukupnom državnom dugu preovladava zaduženje sa fiksnom kamatnom stopom sa učešćem od 85,8% i sa toga aspekta portfolio duga je stabilan.

- Zaduženja sa varijabilnom kamatnom stopom uglavnom su vezana za EURIBOR i čine 14,2% državnog duga - kazali su.

U izvještaju se navodi da je u toku trećeg kvartala izvršena otplata državnog duga po osnovu glavnice rezidentima i

nerezidentima, u ukupnom iznosu od 68,10 mil EUR. Od navedenog, izvršena otplata glavnice rezidentima iznosila je 8,02 miliona, dok je otplata glavnice nerezidentima iznosila 60,08 mil EUR.

Otplata kamata, rezidentima i nerezidentima, iznosila je 30,91 mil EUR. Od pomenutog iznosa, izvršena je otplata kamate rezidentima u iznosu od 1,45 mil EUR, koja se u najvećem dijelu odnosi na otplatu kamate za kredite kod domaćih banaka, dok je otplata kamate nerezidentima iznosila 29,46 mil EUR i u najvećem dijelu se odnosi na obaveze po osnovu kamata za projektne zajmove i komercijalna zaduženja.

- Stanje duga po osnovu državnih garancija izdatih domaćim i ino kreditorima iznosi 121,18 mil EUR, što predstavlja 1,50% BDP-a. Stanje duga po osnovu garancija izdatih domaćim kreditorima na krajutrećeg kvartala iznosi 13,36 miliona ili 0,16% BDP-a, dok stanje duga po osnovu garancija izdatih ino kreditorima iznosi 107,83 mil EUR ili 1,33% BDP-a - zaključuje se u izvještaju Ministarstva.