Ministarstvo: Država redovno izmirivala obaveze

U decembru je, dodaje se, u skladu sa očekivanjima, došlo do povećane potrošnje usljed dinamike obaveza koje odgovaraju realizaciji tenderskih postupaka i potpisanih ugovora i saldiranja obaveza svih ugovornih strana sa kojima država ima ugovorni odnos, inače poznato kao "decembarska groznica" koja je kao pojava prisutna svih prethodnih godina.

- S tim u vezi, pored planiranih obaveza, u decembru je realizovano plaćanje u iznosu od 11 mil EUR za potrebe počinjanja postupka eksproprijacije u zahvatu Faze II Aerodroma Tivat na lokalitetima KO Đuraševići i KO Mrčevac, čime se namirio dio obaveza po ovom osnovu - navodi se u dopisu.


Uzimajući u obzir ostvarene prihode i rashode, navodi Ministarstvo, u posmatranom periodu ostvaren je deficit budžeta u iznosu od 230,9 mil EUR, odnosno na nivou od 3,2% procijenjenog BDP-a, što je za 4,5 miliona niže ostvarenje od planiranog. Takođe, u istom periodu ostvaren je suficit tekuće potrošnje u iznosu od 49,9 mil EUR, što je u poređenju sa planom, koji predviđa ostvarenje suficita tekuće potrošnje od 34,3 miliona, za 15,5 mil EUR veći od plana. Ostvarenje suficita tekuće potrošnje predstavlja ispunjavanje kriterijuma fiskalne odgovornosti, odnosno tzv. zlatnog fiskalnog pravila, odnosno da se država zadužila isključivo samo za potrebe finansiranja kapitalnih projekata i otplate duga.

- Evidentan kontinuirani rast prihoda državnog budžeta u prošloj godini, uz snažnu otpornost i makroekonomsku stabilnost, ostvaren je usljed dinamičnog rasta potrošnje i investicija, uz primjetan pad sive ekonomije - kaže se u saopštenju.

Prihodi budžeta u 2024. godinu, navodi se, veći su za čak 188,6 mil EUR ili 7,3% u odnosu na 2023. godinu. Da podsjetimo, 2023. godinu je karakterisala velika vrijednost jednokratnih prihoda, koji nijesu planirani u toj godini, pa je rast prihoda, ukoliko se oni izuzmu, u 2024. godini iznosio 333,8 miliona eura ili čak 14%.

Transparentnosti radi, dodaje se, Ministarstvo finansija je kao i svakog mjeseca, objavilo podatke o preliminarnom izvršenju svih pojedinačnih kategorija prihoda, pri čemu ključne kategorije poreza bilježe snažan porast naplate u prethodnoj godini.

- Porez na dodatu vrijednost (PDV) je premašio plan naplate u 2024. godini za čak 23 miliona eura. Posmatrajući ukupan kontekst u odnosu na 2023. godinu, govorimo o porastu naplate ove kategorije prihoda od 163,3 miliona eura ili preko 15%, u uslovima znatno niže inflacije nego što je bila u 2023. Rast prihoda od akciza, poreza na dobit pravnih lica, poreza na dohodak fizičkih lica, takođe je snažno iznad ostvarenja 2023. godine, kao i iznad planiranih u prošloj godini. Kada su u pitanju doprinosi za penzijsko invalidsko osiguranje (PIO), u 2024. godini veći su za 6,2 miliona eura u odnosu na 2023, uprkos implementaciji programa 'Evropa sad 2'. U poređenju sa planiranim za 2024. godinu, niži su za 7 miliona eura, što je odraz vremenske dinamike naplate ove kategorije prihoda, a što potvrđuje preliminarno ostvarenje prihoda od PIO doprinosa u januaru 2025 - ističe se u saopštenju.


Sa druge strane, dodaje, neznatno odstupanje prihoda budžeta u 2024. u odnosu na plan, posljedica je neuplaćene dividende od EPCG, usljed rekonstrukcije i zastoja u radu, kao i razlike u ostvarenju prihoda iz Plana rasta EU, koja je uzrokovana blokadom rada Skupštine i kašnjenjem u usvajanju zakonskih rješenja, što očekuje da bude prenijeto u prvoj polovini 2025. godine. - Samo dvije navedene kategorije uslovile su niže prihode za oko 50 miliona u odnosu na plan za 2024.

Povodom medijskih navoda koji se odnose na budžetska kretanja i korišćenje depozita u decembru, kaže se u saopštenju, neophodno je naglasiti da je riječ o dezinformacijama, a da je stvarno stanje sljedeće:

Korišćenje depozita tokom decembra bilo je planirano, ciljano i usmjereno, isključivo na uredno servisiranje dospjelog duga i finansiranje kapitalnih projekata.

Što se tiče emisije obveznica iz 2024, tim sredstvima u potpunosti su pokrivene dospjele obaveze iz prethodnog perioda, dok su zahvaljujući kvalitetnoj naplati prihoda tokom 2024. godine, depoziti u državnom trezoru održavani na značajnom nivou.

- Podsjećamo da je u 2024. godini Vlada, uredno i blagovremeno, servisirala sve obaveze po osnovu javnog duga, pri čemu je oko 500 miliona eura otplaćeno na ime glavnice, a dodatnih 150 miliona eura po osnovu kamata. Na kraju 2024. godine stanje depozita iznosilo je oko 300 miliona eura, što je značajno iznad planiranog i potvrđuje odgovorno upravljanje javnim finansijama.

Ministarstvo ističe da navedeni podaci jasno govore da je Vlada zaduživanje u 2024. godini koristila isključivo za servisiranje zatečenih obaveza i finansiranje kapitalnih izdataka, dok su tvrdnje o prekomjernom povlačenju depozita i neplanskog trošenja neutemeljene.

- Dakle, nije došlo do vanrednog događanja kako se to implicira tendenciozno, već su tokovi javnih finansija u skladu sa planovima. Ministarstvo finansija ostaje posvećeno transparentnom i odgovornom upravljanju javnim finansijama, u interesu građana Crne Gore i još jednom apeluje na važnost istinite i objektivne interpretacije podataka koje uredno objavljuje - zaključuje se u saopštenju.

Ministarstvo finansija Crne Gore

Aerodrom Tivat

Radoje Dakić a.d. Podgorica

Elektroprivreda Crne Gore ad Nikšić

Aerodrom Tivat

izmirivanje državnih obaveza

eksproprijacija

potraživanja radnika

zarade za zdravstvo

prihodi državnog budžeta

naplada PDVa

prihodi od akciza

porez na dobit prihodi

Evropa sad 2

PIO doprinosi

dividenda EPCG

obaveze po osnovu javnog duga

emisije obveznica