Gdje naći zamjenu za ruski ugalj i koliko će to da košta zemlje EU?

Prošle godine Evropska unija je iz uglja obezbjeđivala 15% električne energije, a petinu tog energenta je uvezla iz Rusije. Zabrana uvoza uglja okosnica je briselskog petog paketa sankcija Rusiji, donijetog ovog mjeseca. Zemlje članice različito zavise od uglja, pa je i primjena tog embarga odložena do avgusta.

Iako zemlje Unije poručuju da imaju zamjenu za taj ruski energent, ostaje pitanje koliko će to da košta?

Najveći uvoznik ruskog uglja Evropskoj uniji je Njemačka, slijede Holandija i Italija, pa Poljska koja je već zabranila i transport uglja iz Rusije preko svoje teritorije, izvještava RTS.

Iako većina zemalja ima kratkoročne ugovore koji se poklapaju sa rokom primjene tog embaraga ima i članica, čiji su ugovori na godinu dana, pa se već spekuliše - može li se obustava prolongirati do njihovog isteka.

Željko Marković, lider za energetiku u Dilojtu, kaže da su mišljenja podijeljena - neki smatraju da može da se nadoknadi taj nedostatak uvoza neki da će biti teže.

- Što se tiče konkretno uglja tu je neko predviđanje Unije njemačkih uvoznika uglja da će to moći da odrade za dva tri mjeseca uglja da naprave tu zamjenu. Iz tog razloga to i jeste pomjereno, to je inicijalno je ta zabrana uvoza trebalo da bude u junu, a sada je pomjerena za 10. avgust - navodi Marković za RTS.

Da nije lako naći zamjenu za ruski ugalj pokazuje primjer Velike Britanije koja je, za razliku od Unije, obustavu uvoza tog ruskog energnta, najavila tek za kraj godine.

Zbog energetske krize pojedine zemlje Unije odgodile su zatvaranje termoelektrana, a skladišta uglja su ispražnjena i treba ih brzo puniti za sledeću grejnu sezonu, jer cijene ne miruju.

- Taj kameni ugalj koji se uvozi, čija je sada zabrana uvoza, je bio negdje ispod 60 eura po toni, a sada je više od 300 EUR po toni - dodaje Marković.

Zamjena za ugalj iz Rusije traži se u SAD, Africi, Australiji.

Stručnjaci upozoravaju - ugalj će biti mnogo skuplji i zbog transportnih troškova. Zamjena za ugalj iz Rusije traži se u: Americi, Africi, Australiji, Indoneziji, Mozambiku, Kolumbiji.

Mnoge zemlje su finansijski već iscrpljene, a situaciju dodatno opterećuje i činjenica da je pored uglja peti paket sankcija obuhvatio i trasport robe iz Rusije, ali i Belorusije.

- Još uvijek pokušavamo da se nosimo sa krizom kovida 19 i ovaj dodatni problem sa Ukrajinom i Rusijom je doveo do viših cijena. Postoji mogućnost da bi to moglo da dovede do globalne recesije ili možda samo do nekih lokalizovanih recesija u određenim zemljama koje bi najviše bile pogođene, recimo Poljska, Njemačka i možda Italija u Evropi, ali možemo vidjeti da to dolazi i u SAD - navodi Eran Guse, profesor ekonomije na Univerzizetu u Kentakiju.

A da sve ide usporeno i da nije lako ispuniti rokove govori podatak da je ovogodišnji obim svjetske robne trgovine predviđao rast od 4,7 odsto. Nova analiza Svjetske trovinske organizacije pokazuje da će upravo zbog sankcija biti smanjen na samo 3%.