Poređenje prosječnih plata u Evropi - Kupovna moć najniža u Grčkoj

Prosječne plate u standardu kupovne moći (PPS) omogućavaju pravednije poređenje, jer troškovi života, posebno troškovi stanovanja, značajno variraju u različitim evropskim zemljama. Paritet kupovne moći (PPP) eliminiše uticaj razlika u cijenama između zemalja. PPS je "veštačka valuta", pri čemu jedna jedinica PPS teoretski može da kupi istu količinu dobara i usluga u svakoj zemlji. Kada se analizira prosječna godišnja plata na puno radno vrijeme prilagođena po zaposlenom u PPS, razlike su znatno uže u poređenju sa nominalnim iznosima. Ipak, značajne razlike ostaju širom EU. Na primjer, u nominalnim iznosima najviša prosječna plata bila je šest puta veća od najniže, dok je ovaj odnos smanjen na 2,5 puta kada se prilagodi PPS.

Prosječna godišnja plata na puno radno vrijeme prilagođena po zaposlenom, mjereno u PPS, kretala se od 20.525 evra u Grčkoj do 53.745 evra u Luksemburgu. U nominalnim iznosima, Grčka je bila treća s kraja ljestvice, ali je imala najlošiji rezultat u PPS. Od sedam zemalja koje su imale platu iznad prosjeka EU, osim Luksemburga, Belgija, Danska, Njemačka i Austrija su imale plate iznad 45.000 PPS. Irska i Francuska bile su druge dvije zemlje iznad prosjeka EU, sa platama u PPS od 41.581 evro i 39.110 evra. Italija je imala najnižu platu među "velikim četvorkama" EU, sa 33.723 PPS, dok je Španija zabeležila nešto višu cifru, 35.774 PPS, obje ispod prosjeka EU.

Među 26 zemalja EU, prosječna godišnja plata na puno radno vrijeme prilagođena po zaposlenom opala je samo u Švedskoj između 2022. i 2023. godine. U Švedskoj je prosječna plata pala za 1.817 evra, što predstavlja pad od četiri odsto. Međutim, ovaj pad je posljedica konverzije švedske krone u evre; u lokalnoj valuti plate su blago porasle. U EU, plate su porasle za 2.225 evra ili šest odsto.

U nominalnim iznosima, Luksemburg, Belgija i Irska zabilježili su najveće povećanje, svaka sa više od 4.000 evra, dok su prosječne plate u Malti, Grčkoj i Italiji porasle za manje od 1.000 evra.Posmatrajući procentualne promjene, Rumunija, Mađarska, Poljska, Letonija i Hrvatska zabilježile su najveće poraste, sa prosječnim platama koje su porasle za više od 15 odsto. Suprotno tome, porasti su bili ispod pet odsto u Malti, Italiji, Grčkoj, Danskoj, Finskoj i Kipru.

Eurostat je počeo da računa "prosječne godišnje plate po zaposlenom na puno radno vrijeme" nakon usvajanja Direktive o Plavoj kartici 2021. godine. Ovaj pokazatelj služi kao prag za dodjelu radnih dozvola visokokvalifikovanim radnicima na nacionalnom nivou. Prema metapodacima Eurostata: "Praktično, ovaj indikator predstavlja platu dovoljnu za pristojan život u državi članici."Plata se prilagođava tako što se plate na pola radnog vremena konvertuju u bruto ekvivalent za puno radno vrijeme. Rad na pola radnog vremena i dalje je značajan trend u Evropi. U 2023. godini, 17 odsto zaposlenih u EU uzrasta od 20 do 64 godine radilo je na pola radnog vremena prema Eurostat-u. Ovaj procenat je bio još viši u nekim zemljama, kao što je Njemačka sa 29 odsto i Holandija sa 39 odsto.