NBS otvorila Mali muzej novca u Ulici kralja Petra u Beogradu

Zgrada Narodne banke Srbije u Ulici Kralja Petra danas predstavlja sedište guvernera Narodne banke Srbije, a od svog nastanka pa do 2006. godine bila je glavna zgrada Narodne banke Srbije i Jugoslavije.

Osnivanje Privilegovane Narodne banke Kraljevine Srbije je predstavljao dugotrajan proces koji je proistekao iz razvoja privrede, novca i drugih bankarskih institucija, kao i iz potrebe ekonomske i političke emancipacije kraljevine Srbije. Formalni čin početka rada banke usledio je nakon donošenje Zakona o Narodnoj banci, 30. decembra 1882. godine, koji stupa na snagu potvrđivanjem od strane Kralja Milana Obrenovića 6. januara 1883. godine. Po ovom zakonu banka je osnovana kao privilegovana institucija (za narednih 25 godina u vidu akcionarskog društva), sa početnim kapitalom od 20 miliona dinara, a predviđeno je da se njen rad odvija pod kontrolom države. Zvanično Banka počinje sa radom 1. juna 1884. godine. Tog datuma pod zakup uzima prostor u ulici Kneza Mihaila br. 38, (današnja Kneza Mihaila br. 50), u Kući Hristine Kumanudi.

S obzirom da je rad banke zahtevao veći prostor nego što je pružalo privremeno rešenje, za potrebe izgradnje nove zgrade 1886. godine kupljen je plac na uglu ulica Dubrovačke i Cara Lazara. Godine 1887. usvojena je skica plana nove zgrade, čiji su autori bili dvojica arhitekata zaposlenih u Ministarstvu građevina. Ipak Upravni odbor banke odlučuje da izradu projekta poveri Konstantinu Jovanoviću, tada već afirmisanom arhitekti i sinu litografa Anastasa Jovanovića. Projekat banke bio je ujedno i njegov prvi autorski rad u Beogradu. Poslovi izvođenja objekta su dati preduzimačima Jirasek i Krausu iz Segedina „sa izuzetkom kamenarskih i veštačko bravarskih poslova, centralnog ogreva, osvetljenja, vodovoda i molovanja“. Tokom 1889. i 1890. godine trajali su radovi, da bi banka konačno bila useljena 15. marta 1890. godine. Koliki je značaj, u očima savremenika, imala ova zgrada svedoči i podatak da je Konstantin A. Jovanović 1890. godine odlikovan ordenom Svetog Save III reda. U izveštaju Banke za 1890. godinu stoji da Banka: „...ima kuću, kojom se može dičiti i ona sama i prestonica naša, kojoj ona služi na ukras“. Dalje se ističe uloga autora: „...u velikom je zasluga arhitekte G. Koste Jovanovića koji je izradio planove i pod čijim je nadzorom i samo građenje sa svim poslovima izvršeno“. (Wikipedia)