Ministarstvo javne uprave CG će postati prvo digitalno ministarstvo

Ministarstvo javne uprave do kraja ove godine postiglo je mjerljive rezultate. Građanima i privredi danas je dostupno 57 digitalnih javnih usluga, uspostavljena je funkcionalna platforma eUprave, kao i digitalna platforma za interoperabilnost registara, a cilj je da naredne godine postanemo prvo digitalno ministarstvo, koje u potpunosti izbacuje papir iz administrativnih procedura.

To je poručio ministar javne uprave, Maraš Dukaj, na događaju koji je Ministarstvo organizovalo da bi predstavilo rezultate i naredne korake Reformske agende sa fokusom na oblast digitalizacije.

Ministar je ukazao da Reformska agenda za period od 2024. do 2027. predstavlja jasan politički okvir posvećenosti Ministarstva evropskim vrijednostima, odgovornom upravljanju i mjerljivim rezultatima, uz snažan fokus na digitalnu transformaciju kao ključni alat modernizacije države.

- Važno je naglasiti da sprovođenje Reformske agende već danas donosi konkretne rezultate u finansijskom smislu. Ostvareni reformski koraci omogućavaju Crnoj Gori pristup značajnim sredstvima kroz Instrument za reformu i rast u okviru Plana rasta za Zapadni Balkan, čime se dodatno potvrđuje povjerenje Evropske unije u reformski kapacitet naše države - rekao je Dukaj, prenosi PR Centar.

Kazao je da postignuti rezultati u prethodnom periodu obezbjeđuju da se procesi u javnoj upravi ubrzaju, pojednostave i budu transparentniji.

- Intenzivno digitalizujemo interne procese unutar same Vlade. Imamo i naš jasni, interni cilj da od 2026. godine Ministarstvo javne uprave postane prvo digitalno ministarstvo, koje u potpunosti izbacuje papir iz administrativnih procedura - poručio je Dukaj.

Govoreći o oblasti sajber bezbjednosti, Dukaj je podsjetio da je usvojen novi Zakon o informacionoj bezbjednosti, u potpunosti usklađen sa NIS2 direktivom Evropske unije, uspostavljen je G-SOC kao operativno jezgro za 24/7 zaštitu državne digitalne infrastrukture, formirana je Agencija za sajber bezbjednost i njeni organi upravljanja.

- Formiran je i Centar za sajber kapacitete Zapadnog Balkana (WB3C), zajedno sa našim partnerima - Francuskom i Slovenijom. Ovaj centar Crnu Goru pozicionira kao regionalno čvorište znanja, saradnje i izgradnje kapaciteta u oblasti sajber bezbjednosti, u bliskom partnerstvu sa Evropskom unijom i državama članicama - naveo je Dukaj.

Poručio je da će Ministarstvo javne uprave u narednom periodu biti usmjereno na dalju isporuku korisnički orijentisanih digitalnih usluga, na punu operacionalizaciju institucionalnog okvira za sajber bezbjednost, kao i na jačanje povjerenja građana i privrede u digitalne servise države.

Ministar se zahvalio Evropskoj uniji, kao i ostalim našim međunarodnim partnerima, organizacijama i svim partnerskim institucijama koje kontinuirano pružaju podršku reformskim procesima u Crnoj Gori, kao i timu Ministarstva javne uprave koji je omogućio sve postignute rezultate.

Generalni direktor Direktorata za infrastrukturu, informacionu bezbjednost, digitalizaciju i e-servise, Dušan Polović, u prezentaciji rezultata i budućih koraka poručio je da će Ministarstvo javne uprave ispuniti sve indikatore iz Reformske agende u stoprocentnom obimu do juna 2026. godine.

On je, predstavljajući poređenje ostvarenih rezultata u periodu 2024-2025. godine, istakao da su postignuti značajni pomaci u tri ključne oblasti: digitalnoj transformaciji, uslugama povjerenja i sajber bezbjednosti.

- Jedan od najvažnijih iskoraka ostvaren je unapređenjem sistema za elektronsku razmjenu podataka kroz uvođenje X-Road platforme, koja se koristi u državama Evropske unije poput Estonije i Finske. Već su povezane ključne institucije, uključujući Poresku upravu, Ministarstvo unutrašnjih poslova, Ministarstvo prosvjete i Ministarstvo pravde, a podaci se već razmjenjuju elektronskim putem. To znači da građani u budućnosti neće morati da pribavljaju potvrde i dokumenta od različitih institucija, već će ih država razmjenjivati umjesto njih - naglasio je Polović.

Ukazao je da je formiran i metaregistar kao centralni katalog registara i servisa u okviru X-Road sistema, dok je portal Vlade Crne Gore dodatno unaprijeđen i danas bilježi oko dva miliona korisnika i više od 25 miliona pregleda.

Ministarstvo je pripremilo novi Zakon o elektronskoj identifikaciji, kojim se u crnogorsko zakonodavstvo prenosi najnovija eIDAS 2 regulativa Evropske unije. Zakon će uskoro biti na javnoj raspravi. Poseban iskorak ostvaren je uspostavljanjem nacionalnog sertifikacionog tijela (CA), čime je prvi put omogućena pouzdana elektronska identifikacija, elektronsko potpisivanje i puna pravna validnost elektronskih dokumenata u Crnoj Gori.

Naglašeno je da je Crna Gora već potpisala sporazume o međusobnom priznavanju usluga povjerenja sa Srbijom i Sjevernom Makedonijom i da se u narednoj godini očekuje zaključivanje sličnih sporazuma sa Albanijom i Bosnom i Hercegovinom.

U saradnji sa UNOPSOM izrađena je studija izvodljivosti za uspostavljanje državnog data centra, koji će značajno unaprijediti nivo informacione bezbjednosti i omogućiti dalji razvoj digitalnih servisa, uključujući i lokalni nivo.

Među ključnim rezultatima istaknuto je da je tim iz Crne Gore, koji su činili predstavnici institucija, civilnog i privrednog sektora, osvojio prvo mjesto na međunarodnoj "live fire" vježbi Estonske akademije, u konkurenciji timova sa Zapadnog Balkana.

Kada je riječ o vještačkoj inteligenciji i planovima za 2026, Ministarstvo javne uprave je krajem 2025. godine preuzelo nadležnost u oblasti vještačke inteligencije i formiralo međusektorsku radnu grupu u kojoj učestvuju predstavnici državnih institucija, akademske zajednice, privatnog i nevladinog sektora.

- Već početkom 2026. godine, na portalima e-uprava i Vlade Crne Gore biće uvedene prve primjene sistema vještačke inteligencije, koje će građanima omogućiti lakše snalaženje u administrativnim procedurama i pristup dokumentima - poručio je Polović.

Najavljeno je da je tokom 2026. godine planiran razvoj 78 novih digitalnih servisa, što predstavlja povećanje od oko 35 do 40% u odnosu na prethodni period.

- Reformskoj agendi pristupamo kao ozbiljnoj političkoj obavezi i zajedničkom projektu Vlade Crne Gore i naših evropskih partnera - poruka je ministra Dukaja.

Ministarstvo javne uprave nastavlja da posvećeno radi na realizaciji obaveza u skladu sa standardima Evropske unije.