Koliko su velike privrede regiona - Srbija ispred Hrvatske i Slovenije po ukupnom paritetu kupovne moći

Srbija je vodeća zemlja Zapadnog Balkana kada je reč o ukupnom bruto domaćem proizvodu po paritetu kupovne moći u 2023. godini, pokazuju najnoviji podaci koje je objavio "Vorld ekonomiks". Naša zemlja je ispred Bosne i Hercegovine i Albanije, a ima bolji rezultat i od Hrvatske i Slovenije.

Ovi podaci pokazuju da je, gledano po paritetu kupovne moći BDP Srbije 204 mlrd USD, dok je Hrvatska prošle godine ostvarila 175 milijardi, Slovenija 109, BiH 74, a Albanija 58 milijardi. Prognoze za ovu godinu takođe su optimistične i Srbija će po njima zadržati prvo mesto među bivšim jugoslovenskim republikama.

Paritet kupovne moći (PPP) je ekonomski pokazatelj za poređenje životnog standarda između različitih zemalja, uzimajući u obzir bruto domaći proizvod u smislu životnih troškova u svakoj zemlji. Kada se poredi BDP različitih zemalja, potrebno ga je uporediti u zajedničkoj valuti, jer svaka zemlja meri svoj proizvod u svojoj lokalnoj valuti.

Paritet kupovne moći uzima u obzir razlike u cenama između zemalja, pa se tako u manje razvijenim zemljama za jedan dolar, koji se uzima kao jedinica mere, može kupiti više robe i usluga nego u razvijenim zemljama u kojima su cene više. Zato je BDP po paritetu kupovne moći veći od nominalnog BDP-a.

Kada je u pitanju BDP Srbije, Beogradski region zauzima vodeće mesto sa udelom od 40%, iza njega je region Vojvodine sa 26,4%, a za njima slede region Šumadije i zapadne Srbije sa 18,4% i region južne i istočne Srbije sa 15,2%.

Beogradski region, sa 1.686.000 dinara BDP-a po glavi stanovnika, ima za 58,3% veći per kapita iznos u odnosu na republički nivo. Indeks nivoa BDP-a per kapita za region Vojvodine iznosi 100,8% (1.073.000 dinara), što ukazuje na porast od 4,3% u odnosu na 2021. godinu.

Za region Šumadije i zapadne Srbije indeks nivoa je 67,2%, odnosno 716.000 dinara, što predstavlja smanjenje od 1,2% u odnosu na 2021. godinu. Za region južne i istočne Srbije indeks nivoa je 71,7% ili 763.000 dinara, što je za 0,4% manje u odnosu na 2021. godinu.

Kada je reč o disperziji regionalnog BDP-a po stanovniku, ona iznosi 30% u 2022. godini u odnosu na 31% u 2021. godini. Kada je reč o oblastima (okruzima), ona iznosi 38% (36% u 2021). Disperzija regionalnog BDP-a po stanovniku, prema metodologiji Evrostata, pokazuje prosečnu razliku između nacionalnog i regionalnog BDP-a per kapita. Manja vrednost ovog indikatora ukazuje na blago smanjenje regionalne disperzije BDP-a, tj. povećanje regionalnih razlika u nivou BDP-a po stanovniku.