Odluka o ukidanju premije za duvan ishitrena - održana konferencija agrarnih stučnjaka u organizaciji "Agropressa"

(Vesna Radojčić, Miroslava Nikolić i Vojin Guzina)

Odluka Ministarstva poljoprivrede da ove godine ukine premiju za proizvodnju duvana je ishitrena i neargumentovana, ocenili su 30. januara poljoprivredni stručnjaci.

Najmanje 6% budžeta Srbije se puni doprinosom te poljoprivredne grane, a za proizvodnju duvana je vezano više 6.000 ljudi, kojima bi ukidanje premije ugrozilo egzistenciju, rekli su agrarni stručnjaci u razgovoru sa novinarima koji je organizovalo Udruženje poljoprivrednih novinara "Agropress".

Kako su ocenili, iako je proizvodnja duvana jedina poljoprivredna grana u Srbiji koja ima siguran plasman, jer se otkupljuju sve proizvedene količine, iz trenutne politike prema duvanu korist može da ima jedino uvoznički lobi.

Profesorka Poljoprivrednog fakulteta u Beogradu Miroslava Nikolić je navela da iznos premije za duvan predstavlja neznatan deo sredstava koji Vlada Srbije vraća u budžet iz obrta duvana.

Nikolićeva smatra da ministar poljoprivrede nije imao uvid kakve posledice može da izazove ukidanja premije, i navodi da takva odluka ne bi smela da se donosi bez konsultacija nekoliko ministarstava.

Prema njenim rečima, licemerno je da se kao argument ukidanja premije za duvan uzima štetnost konzumiranja duvana, kada se istovremeno Komitet za prevenciju pušenja finasira izdvajanjem jednog dinara po paklici cigarete, što na godišnjem nivou iznosi od 1,2 do 1,5 mil EUR.

Profesorka Poljoprivrednog fakulteta Vesna Radojčić rekla je politika premiranja duvana u Srbiji nestabilna od početka veka, jer se do sada model premiranja menjao nekoliko puta.

Ona je naglasila da je to neozbiljno, zato što bi proizvođači morali da barem pet godina unapred znaju model premiranja.

Radojčićeva je kazala da odluka o ukidanju premije za duvan nije doneta na osnovu ispitivanja domaćeg tržišta, koje ima potencijal da povecha proizvodnju svih sorti duvana na ukupno 30.000 tona godišnje, što je tri puta više nego što je proizvedeno lane.

Velika izvozna šansa Srbije, kako je navela, moglo bi da bude povećanje proizvodnje orijentalnih duvana čija je godišnja proizvodnja samo 200 tona.

Potreba domaćih fabrika za tim duvanom je oko 1.800 tona godišnje, a prema ocenama Svetske asocijacije proizvođača duvana, manjak orjentalnih duvana u svetu iznosi 334.000 tona.

- Početni efekat povećanja proizvodnje orjentalnih duvana u Srbiji mogao da donese 1.000 novih proizvođača - rekla je Radojčić.

Duvan, kako je naglasila, ima široku upotrebu u industrijskoj proizvodnji lekova, parfema, proteina za proizvodnju testenina, ulja za podmazivanje, insekticida, betona, antikorozinih sredstava, celuloze, pa i specijalnih tableta za astronaute.

Predsednik Odbora za proizvodnju duvana pri zajednici za industrijsko bilje Vojvodine Vojin Guzina smatra da je neverovatno da država nema oko 500 miliona dinara za premiranje duvana, kada će se od akciza i poreza na duvan ove godine u budžet sliti od 45 do 50 milijardi dinara.

On je podsetio da se proizvodnja duvana premira u svim zemljama EU u iznosu od jednog do tri evra po kilogramu.