Kašnjenje infrastrukture odlaže otvaranje hotela i investicije u Kolašinu

Dok su pojedini hoteli u Kolašinu sa Liste razvojnih projekata iz oblasti turizma u okviru Programa ekonomskog državljanstva skoro završeni, država tek raspisuje tendere za izgradnju dijela ključne infrastrukture - vodovodne i kanalizacione mreže, pristupnih puteva i elektroinfrastrukture - bez koje ne mogu primiti prve goste.

Ministarstvo javnih radova raspisalo je tendere za izgradnju sistema vještačkog osnježavanja na Ski-centru "Kolašin 1600", glavnog kolektora fekalne kanalizacije za planinski centar Kolašin 1450 i fekalne i atmosferske kanalizacije u planinskom centru Kolašin 1600, ukupne procijenjene vrijednosti veće od 8,5 mil EUR, bez PDV-a. Tenderi su raspisani 10. jula, a ponude se dostavljaju do 14. avgusta.

Budući da su tenderi tek raspisani, nakon čega slijede izbor izvođača, izrada glavnih projekata i izvođenje radova, teško je očekivati da će ključna infrastruktura biti završena do kraja godine, iako pojedini investitori tvrde da bi hotele mogli otvoriti u roku od nekoliko mjeseci nakon što dobiju neophodne komunalne priključke.

Pojedini investitori za Vijesti navode da su spremni za početak rada i da su ulagali dodatne napore u saradnji sa institucijama, ali da kašnjenje javne infrastrukture ugrožava ne samo njihove projekte, već i širi razvoj Kolašina, nova radna mjesta i ekonomski potencijal sjevera Crne Gore.

U Opštini Kolašin potvrđuju da nedostatak infrastrukture utiče na dinamiku otvaranja hotela, ali ističu da to nije jedini uzrok kašnjenja. Potpredsjednik Opštine Vasilije Ivanović kaže za Vijesti da su projekte usporavali i problemi sa projektnom dokumentacijom i imovinsko-pravnim odnosima, koji su u najvećoj mjeri riješeni ili je njihovo rješavanje u toku. Navodi i da je više infrastrukturnih projekata trenutno u fazi realizacije ili pripreme.

U okviru projekta ekonomskog državljanstva u Opštini Kolašin se gradi devet luksuznih hotela.

Rok za otvaranje "Radisson Blu Hotel & Resort" Kolašin na lokalitetu Kolašin 1450, kako kaže investitor Blagota Radović, (Zetagradnja), zavisi isključivo od toga da li će i kada nadležne institucije obezbijediti svu potrebnu komunalnu infrastrukturu. To bi, objašnjava on, omogućilo nesmetano priključenje hotela na gradsku vodovodnu i fekalnu mrežu, elektroenergetsku mrežu, kao i kompletiranje pristupne saobraćajnice koja vodi do objekta.

- Radovi na samom objektu su u završnoj fazi, iako značajno usporeni i u pojedinim djelovima u potpunosti blokirani, usljed činjenice da do danas nemamo tehničke mogućnosti za povezivanje na gradsku mrežu u cilju testiranja i stavljanja u funkciju ugrađenih sistema u hotelu. Dakle, konačan rok otvaranja zavisi od dinamike kojom će nadležne institucije, u prvom redu lokalna samouprava i Vlada Crne Gore, završiti svoj dio obaveza koje se odnose na komunalno opremanje lokacije - objašnjava Radović za Vijesti.

Prema njegovim riječima, investitoru treba najviše 90 dana za tehničko testiranje, sinhronizaciju i puštanje u rad sistema i instalacija, kako bi se garantovala potpuna bezbjednost i funkcionalnost objekta, odnosno pristupilo proceduri tehničkog prijema. Zbog nedostatka funkcionalne komunalne infrastrukture i neizvjesnosti kada će je nadležni obezbijediti, investitor kaže da trenutno nije u mogućnosti da precizira rok otvaranja.

Radović tvrdi da je završio 90% radova na hotelu, te da je rok za otvaranje više puta prolongiran usljed faktora na koje nijesu mogli uticati. Podsjeća da su predstavnici Zetagradnje, na svoju inicijativu, imali "bezbroj sastanaka u Opštini, Ministarstvima i Vladi, nažalost bez konkretnog uspjeha".

- Na predmetnoj lokaciji UP 4 u okviru PPPN Bjelasica i Komovi, DRL Kolašin 1450, gdje se nalazi naš hotel, ali i dodatno ukupno šest turističkih objekata, koja je počela da se razvija još 2020. godine, nijedan od komunalnih priključaka nije obezbijeđen i funkcionalan. Jasno je da se razvoj Bjelasice mora posmatrati kao jedinstven sistem i razvojna šansa za cijelu sjevernu regiju. No, bez završene javne infrastrukture nije moguće ostvariti puni potencijal investicija koje su već realizovane, niti valorizovati potencijal same destinacije - poručuje Radović.

Za optimalno funkcionisanje turističke zone potrebno je, podsjeća, obezbijediti napajanje električnom energijom, jer su hoteli završeni prije dvije godine još bez struje, završiti sistem vodosnabdijevanja, kanalizacionu mrežu i postrojenje za prečišćavanje otpadnih voda, sistem vještačkog osnježavanja, kao i pristupnu putnu infrastrukturu.

Prema riječima Radovića, od nadležnih je informisan da je država za dio projekata obezbijedila i finansijska sredstva.

- Nažalost, uprkos tome, realizacija se odvija veoma sporo ili je potpuno zaustavljena. Posebno želim podsjetiti da je projekat vodosnabdijevanja i sistema vještačkog osnježavanja već bio započet. Radovi su obustavljeni zbog protesta dijela mještana i neriješenih imovinsko-pravnih odnosa, odnosno postupka eksproprijacije. Prema informacijama kojima raspolažemo, ti razlozi danas više ne postoje - kaže on.

Dinamiku realizacije hotela Montis by Splendid, kako kažu iz kompanije koja realizuje taj projekat, usklađuju sa Izgradnjom ključne javne infrastrukture, neophodne za nesmetano funkcionisanje.

Tvrde da se radovi odvijaju se u kontinuitetu, a završne faze izgradnje planirane su u skladu sa realizacijom saobraćajnice, vodovodne i kanalizacione mreže kroz naselje Breza.

- Naš cilj je da hotel bude otvoren u trenutku kada budu ispunjeni svi infrastrukturni i operativni uslovi i standardi koji garantuju kvalitetno iskustvo budućim gostima i efikasan i nesmetan početak rada. Tokom čitave realizacije projekta razmatrane su različite mogućnosti i modeli koji bi omogućili optimalnu dinamiku razvoja i puštanja u rad hotela. Međutim, dugoročno gledano, od pojedinačnih privremenih rješenja mnogo je važnije da se realizuju ključni gradski infrastrukturni projekti koji će služiti ne samo našem hotelu, već svim postojećim i budućim investicijama, kao i lokalnom stanovništvu - kazali su investitori hotela koji se gradi u dijelu naselja Breza.

Tvrde da saobraćajna infrastruktura, vodovodna i kanalizaciona mreža, sistem za prečišćavanje otpadnih voda, projekti osnježavanja na Bjelasici, kao i planirana gondola, predstavljaju temelj daljeg razvoja Kolašina kao moderne cjelogodišnje turističke destinacije.

Iz kompanije koja gradi taj hotel kažu da su zadovoljni saradnjom sa Opštinom Kolašin.

- U okviru svojih mogućnosti nastojimo da budemo partner u razvoju destinacije i podrška inicijativama koje doprinose njenom dugoročnom razvoju. Vjerujemo da upravo saradnja javnog i privatnog sektora predstavlja ključ uspješnog razvoja Kolašina u godinama koje dolaze. Svaki veliki razvojni projekat nosi određene izazove, posebno u dinamičnom međunarodnom i geopolitičkom okruženju koje posljednjih godina karakterišu značajne promjene cijena građevinskog materijala, opreme, energenata i dostupnosti radne snage. Takve okolnosti zahtijevaju kontinuirano prilagođavanje naših planova i odgovorno upravljanje projektom - objašnjavaju investitori hotela Montis by Splendid.

Ipak, poručuju da je "potrebno ubrzati realizaciju infrastrukturnih projekata širom destinacije, jer predstavljaju osnov za dalji razvoj turizma i privlačenje novih investicija".

Njihova realizacija, ocjenjuju, poslala bi snažnu poruku investitorima koji već posluju u Kolašinu, ali i onima koji razmatraju nova ulaganja u budućnosti.

Potpredsjednik Opštine Kolašin Vasilije Ivanović kaže da je u toku realizacija više značajnih infrastrukturnih projekata, među kojima su ulica na Brezi vrijedna oko pet miliona eura, vodovod za grad i ski-centre, gradski kolektor, putna infrastruktura prema Bjelasici, sistem vještačkog osnježavanja, šetalište od Luga do Breze i garaža na Bjelasici.

Prema njegovim riječima, dio projekata je već u fazi realizacije, dok su za ostale pokrenute "konkretne aktivnosti".

Ivanović je saglasan da nedostatak infrastrukture jeste jedan od razloga kašnjenja otvaranja hotela, ali da ključni problem nijesu bili samo infrastrukturni nedostaci, već i raniji problemi sa projektnom dokumentacijom i imovinsko-pravnim odnosima, koji su sada uglavnom riješeni, ili su preduzete konkretne aktivnosti na njihovom rješavanju.

- Sagledavajući sve aspekte, nedostatak infrastrukture jeste jedan od razloga kašnjenja otvaranja hotela, ali ne i glavni. Tu prije svega treba napomenuti nedostatak projektne dokumentacije, kao i imovinsko-pravne sporove, što je u ovom trenutku u velikoj mjeri riješeno ili su, u najmanju ruku, preduzete konkretne aktivnosti na rješavanju tih problema - kaže Ivanović.

On objašnjava da je jedan od važnijih projekata ulica na Brezi, čija je vrijednost oko pet miliona eura. Realizacija je podijeljena u tri faze, od kojih prva i treća imaju izdate građevinske dozvole i nalaze se u fazi realizacije, dok se za drugu uskoro očekuje izdavanje građevinske dozvole, tako da se u narednom periodu "očekuju radovi punim intenzitetom".

U toku su, kako kaže, tenderi Ministarstva javnih radova za ponovno raspisivanje tendera za izgradnju vodovoda za grad i ski-centre.

Prema njegovim riječima, u toku je priprema za potpisivanje ugovora za izgradnju gradskog kolektora, koji se većim dijelom finansira sredstvima Evropske razvojne banke, što će, tvrdi, značajno unaprijediti mogućnosti za dalje investiranje.

Ivanović objašnjava da se put od Kolašina do Bjelasice nalazi u fazi rješavanja imovinsko-pravnog spora.

- Riječ je o potraživanjima od strane stečajnog upravnika, koji zastupa Ski-centar Bjelasica u stečaju, a odnosi se na isplatu za parcele puta koje su završile u sklopu stečajne mase tog preduzeća. Važno je napomenuti da je Opština Kolašin, u saradnji sa državnom kompanijom Skijališta Crne Gore, Ministarstvom turizma i Ministarstvom javnih radova, izradila idejni projekat vještačkih akumulacija za potrebe osnježavanja Ski-centra 1600 i da će se taj projekat uskoro naći u fazi realizacije, kao i nabavka preostale opreme za osnježavanje - najavljuje on.

Jedan od značajnih projekata za hotele, kaže potpredsjednik Opštine, jeste i šetalište od Luga do Breze, čiji se početak realizacije očekuje ove godine.

On podsjeća i na garažu na Bjelasici, kao dodatni podsticaj turističkoj ponudi.

- Njeno otvaranje moguće je već ove godine, analizirajući probleme tokom prethodnih zimskih sezona, objekat takve vrste umnogome će poboljšati ponudu - kazao je Ivanović.

Blagota Radović podsjeća da put prema turističkoj zoni Kolašin 1450 još nije rekonstruisan. Zbog pojačanog saobraćaja, nakon otvaranja puta prema Beranama, tvrdi, došlo je do ubrzanog propadanja puta, a sredstva za rekonstrukciju su već bila obezbijeđena.

- Radovi na samoj pristupnoj saobraćajnici do našeg hotela započeti su u određenom obimu, ali su prekinuti prije više od dvije godine, što dodatno podstiče našu zabrinutost budući da već pune dvije godine direktno blokiraju realizaciju projekta ski-naselja vrijednog na desetine miliona eura. Uprkos svim navedenim problemima sa kojima se suočavamo, mi smo sa velikim optimizmom krenuli u završnu fazu opremanja. Ugovorili smo menadžment i renomirani hotelski brend, sljedeća faza je regrutacija personala i pokretanje pre-opening protokola, iščekujući neka bolja vremena - kaže Radović.

Pored direktnih troškova zbog neotvaranja hotela i izgubljene dobiti, kako tvrdi, investitor je izložen konstantnom pritisku i narušavanju povjerenja između njega i učesnika u programu ekonomskog državljanstva, kao i stranih poslovnih partnera.

Objašnjava da "problem dodatno eskalira imajući u vidu činjenicu da su investitori iz programa već najavili aktiviranje ugovornih klauzula i početak naplate odštete zbog propuštenih rokova u koje je investitor uveden ne svojom krivicom".