Broj građevinskih dozvola za velike projekte u Crnoj Gori skočio gotovo šest puta tokom 2025. godine

Građevinski sektor u Crnoj Gori ulazi u novu fazu ekspanzije - broj dozvola koje je tokom 2025. izdalo Ministarstvo prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine Crne Gore skočio je gotovo šest puta u odnosu na godinu ranije, dok se već u prvim mjesecima 2026. bilježi novi rast zahtjeva investitora. Iza brojki, međutim, stoji i upozorenje države da najveći problem više nijesu procedure, već kvalitet projekata i sve češće vraćanje dokumentacije na doradu.

Ministarstvo prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine Crne Gore izdalo je tokom 2025. godine ukupno 95 građevinskih dozvola za objekte iz svoje nadležnosti, što predstavlja višestruko povećanje u odnosu na 2024. godinu, kada je izdato svega 16 dozvola za složene inženjerske objekte, pokazuju podaci dostavljeni Portalu Bankar. Kako navode iz Ministarstva, od ukupnog broja dozvola u 2025. godini, 91 je izdata prema novom Zakonu o izgradnji objekata, dok su četiri dozvole izdate prema ranijem Zakonu o planiranju prostora i izgradnji objekata. Riječ je o objektima koji su u nadležnosti države i obuhvataju državne objekte od opšteg interesa, zgrade bruto građevinske površine veće od 3.000 kvadrata, kao i hotele, turistička naselja sa četiri i pet zvjezdica i turističke rizorte.

Prema podacima Ministarstva, među izdatim dozvolama dominiraju stambeni i stambeno-poslovni objekti, ali i infrastrukturni projekti, što ukazuje da se investicioni ciklus u građevinskom sektoru i dalje snažno oslanja na stanogradnju i razvoj saobraćajne i komunalne infrastrukture. Iako Ministarstvo nije preciziralo koje opštine prednjače po broju izdatih dozvola, iz odgovora se može zaključiti da se trend intenzivne gradnje nastavlja i u 2026. godini.

- Što se tiče podnošenja zahtjeva za izdavanje građevinskih dozvola iz nadležnosti Ministarstva, prvi kvartal 2026. godine ukazuje na nastavak rasta građevinske aktivnosti - naveli su iz Ministarstva za Bankar.

Podaci pokazuju i snažan priliv novih investicionih projekata.Tokom 2026. godine u proceduri se nalazi ukupno 173 zahtjeva za izdavanje građevinskih dozvola, od čega je 88 preneseno iz 2025. godine. Do sada su riješena 69 zahtjeva, pri čemu je izdata 31 građevinska dozvola, 25 zahtjeva je odbijeno, deset je proslijeđeno organima lokalne samouprave, dok su tri postupka obustavljena.Trenutno su u obradi još 104 zahtjeva. Takvi podaci ukazuju da investiciona aktivnost i dalje raste, uprkos usporavanju dijela evropskog tržišta nekretnina i rastu troškova gradnje.

Iz Ministarstva navode da najveći izazov u procesu izdavanja građevinskih dozvola nijesu administrativne procedure, već kvalitet projektne dokumentacije i nepoštovanje profesionalnih standarda.

- Najveći izazov u procesu izdavanja građevinskih dozvola je nerazvijenost kulture odgovornosti struke tj. nepoštovanje jednog od osnovnih principa Zakona o izgradnji objekata – etičkog kodeksa, jer veliki broj projekata se vraća na otklanjanje nedostataka, što od strane ovog Ministarstva, a još više od strane tehničkih organa u postupku pribavljanja saglasnosti po službenoj dužnosti na revidovani glavni projekat - naveli su iz Ministarstva.

To, praktično, produžava procedure i usporava realizaciju investicija, posebno kod velikih i složenih projekata.

Iako iz Ministarstva nijesu direktno odgovorili koliki je uticaj legalizacije bespravnih objekata na broj novih dozvola i prijavljenih radova, podaci ukazuju da država nastavlja proces formalizacije građevinskog sektora paralelno sa rastom investicione aktivnosti. Snažan rast broja dozvola tokom 2025. i veliki broj zahtjeva u proceduri tokom 2026. potvrđuju da građevinski sektor ostaje jedan od glavnih pokretača ekonomske aktivnosti u Crnoj Gori, uz nastavak intenzivne stanogradnje i turističkih investicija.