Novi Zakon o računovodstvu: Bolja kontrola firmi i pravilno obračunavanje zarada

Zakon o računovodstvu, koji je nedavno usvojen u parlamentu, predstavlja značajnu reformu, koja donosi brojne novine i pozitivne promjene za računovodstvenu profesiju i privredu, kao i transparentnost poslovnih subjekata. Ovaj zakon ima za cilj da računovodstvenu praksu uskladi sa EU legislativom i najboljim međunarodnim praksama, kazala je za Dan Anastasija Boljević, generalna sekretarka Instituta sertfikovanih računovođa.

Kako je istakla, primjena ovog zakona doprinosi većoj transparentnosti poslovanja preduzeća, što smanjuje rizike od manipulacija i prevara.

Privrednicima će taj zakon pružiti, između ostalog, jasniji i jednostavniji okvir za računovodstveno poslovanje, smanjujući administrativno opterećenje.

Takođe, uvođenje obaveznog registra pružalaca računovodstvenih usluga i dozvola za rad koje izdaje Ministarstvo finansija predstavlja značajan korak za suzbijanje sive ekonomije u računovodstvenoj oblasti.

– Novi zakon detaljnije uređuje obaveze pravnih lica u vezi sa vođenjem poslovnih knjiga, sastavljanjem i objavljivanjem finansijskih izvještaja, kao i obaveze pravnih lica koja pružaju računovodstvene usluge. Po prvi put se uvodi obavezan Registar pružalaca računovodstvenih usluga – računovodstvenih agencija, koji će biti javan i dostupan na sajtu Ministarstva finansija, što će doprinijeti većoj transparentnosti tržišta i smanjenju sive ekonomije u ovoj oblasti – kazala je Boljević za Dan.

Zakonom o računovodstvu postignuto je usklađivanje sa direktivama Evropske unije i preporukama Svjetske banke, čiji je ROSC izvještaj prezentovan stručnoj javnosti na simpozijumu računovođa i revizora u maju ove godine.

– Novi zakon otklanja prepoznate nedostatke u ovoj oblasti i doprinosi većoj transparentnosti prema investitorima, bankama, regulatornim organima i široj javnosti – istakla je Boljević.

Ukazuje da je novi zakon donio nekoliko važnih novina, a najvažnija njima je registar pružalaca računovodstvenih usluga, kojim se uvodi obavezna registracija računovodstvenih agencija, koji će morati da ispunjavaju određene kriterijume, što garantuje kvalitetnije računovodstvene usluge.

Veoma značajna novina je i klasifikacija pravnih lica, koja podrazumijeva jasno definisane kriterijume za mikro, mala, srednja i velika preduzeća, koji omogućavaju prilagođavanje obima izvještavanja veličini kompanije.

– Novo zakonsko rješenje prepoznaje i nefinansijske izvještaje, tj. obavezno izvještavanje velikih preduzeća o pitanjima životne sredine, socijalne odgovornosti, zaštite ljudskih prava i borbe protiv korupcije – rekla je Boljević.

Po usvojenom Zakona o računovodstvu, obavezno je sastavljanje izvještaja o informacijama o porezu na dobit za najveće kompanije i grupe koje ostvaruju prihode iznad određenog limita, što dodatno jača transparentnost u poreskoj oblasti.

– Takođe, formira se Savjet za računovodstvo, koji će imati savjetodavnu i koordinacionu ulogu u oblasti primjene računovodstvenih propisa i standarda. Dodatno, računovodstvene agencije i lice koje je ovlašćeno u računovodstvenoj agenciji biće u obavezi da pohađaju kontinuiranu edukaciju u obimu od 40 sati godišnje, čime će se dodatno osigurati kvalitet računovodstvenih usluga – napominje Boljević.

Od uvođenje reda i približavanja računovodstvene struke EU direktivama i propisima i građani će imati koristi, ističe naša sagovornica.

– Primjena ovog zakona doprinosi većoj transparentnosti poslovanja preduzeća, što smanjuje rizike od manipulacija i prevara. Građani će imati direktnu korist kroz veću sigurnost da su im pravilno obračunate zarade i blagovremeno predati neophodni obrasci poput M4, kao i preciznu evidenciju uplata poreza i doprinosa, što im omogućava sigurnost u vezi sa pravom na penziju i druga socijalna prava – pojašnjava Boljević.

Kako je dodala, privrednicima zakon pruža jasniji i jednostavniji okvir za računovodstveno poslovanje, smanjujući administrativno opterećenje kroz prilagođavanje izvještajnih obaveza veličini preduzeća kroz uvođenje standarda za srednja i mala preduzeća.

– Takođe, uvođenjem obavezne sertifikacije računovođa podiže se kvalitet usluga koje preduzeća koriste, što doprinosi kvalitetnijem poslovanju i konkurentnosti crnogorske privrede na međunarodnom tržištu – navodi Boljević.

Kao jednu od ključnih mjera za suzbijanje sive ekonomije ističe uvođenje obaveznog registra pružalaca računovodstvenih usluga i dozvola za rad koje izdaje Ministarstvo finansija.

– Time se ograničava mogućnost poslovanja nelicenciranim subjektima, a nadzor nad ovom djelatnošću biće olakšan. Sankcionisanjem nelegalnog obavljanja računovodstvenih usluga stvaraju se uslovi za fer konkurenciju i transparentnije poslovno okruženje – kazala je Boljević.

Kako je zaključila, usvajanjem ovog zakona Crna Gora pravi važan korak ka usklađivanju sa standardima Evropske unije, istovremeno stvarajući transparentnije i pouzdanije poslovno okruženje, koje koristi svim građanima i privrednicima.

Profesionalnim računovođama usvojeni zakon pruža veću sigurnost, jasne kriterijume i podsticaj za kontinuirano profesionalno usavršavanje, ističe Boljević.

– Definisanje minimalnih standarda kvalifikacija i kontinuirana edukacija osiguravaju kvalitetnu i stručnu uslugu, podižući ugled profesije i omogućavajući računovođama da budu konkurentniji na tržištu rada, ne samo na nacionalnom nivou već i da se ovom profesijom mogu baviti i u drugim državama regiona, EU i šire – kaže Boljević.

Novim zakonom uslovi za dobijanje dozvole za pružanje računovodstvenih usluga propisani su na nivou nužnog minimuma, kaže Boljević.

– Potrebno je da najmanje jedno lice u računovodstvenoj agenciji ima završene osnovne akademske studije ekonomskog fakulteta sa najmanje 240 ECTS kredita, ili završene osnovne akademske studije sa najmanje 180 ECTS kredita, uz stečeno profesionalno računovodstveno zvanje. Dozvola donosi i zvanje ovlašćenog revizora.

Pored toga, potrebno je najmanje pet godina radnog iskustva na računovodstvenim poslovima u poslednjih deset godina, s tim što se radno iskustvo računa od momenta ispunjavanja uslova u pogledu kvalifikacija.

Ne postoji ograničenje broja klijenata koje jedan licencirani računovođa može imati. Ukoliko kompanija ima interno razvijenu funkciju računovodstva, odluka o izboru lica koje će obavljati računovodstvene poslove ostaje na rukovodstvu kompanije – objašnjava Boljević.