Građani bankama duguju 2 mlrd EUR

Zaduženost građana Crne Gore u 2024. godini dostigla je 2,2 mlrd EUR, saopšteno je Gradskoj iz Centralne banke. Najveći dio duga, čak 43%, odnosi se na gotovinske nenamjenske kredite, dok stambeni i krediti za adaptaciju čine 33% ukupnih kredita fizičkih lica.

Podaci Centralne banke ukazuju na kontinuirani rast zaduženosti građana Crne Gore tokom protekle tri godine. Ukupna zaduženost građana koja je u 2022. godini iznosila 1,7 mlrd EUR, 2023. je porasla na 1,8 milijardi, da bi tokom ove godine dostigla za sada rekordnih 2,2 mlrd EUR.

Jelena Obradović iz Centralna banka Crne Gore kazala je Gradskoj da prema podacima, koji su Kreditnom registru dostavljeni na 31. 7. 2024. od strane banaka, mikrofinansijskih institucija, Investiciono-razvojnog fonda, društava za lizing i banaka u stečaju, aktivni dug po osnovu kredita, kreditnih kartica, dozvoljenih prekoračenja i lizinga ima 177.606 fizičkih lica i on iznosi 2,2 mlrd EU.

Ekonomski analitičar Oleg Filipović za Gradsku kaže da nije dobro što banke umjesto privrede ostvaruju najveći profit u državi, te upozorava da će rast plata dovesti do još većeg zaduživanja građana.

Od navedenog iznosa, 820 mil EUR ili čak 41% je zaduženje građana Podgorice. Ovi podaci su zabrinjavajući imajući u vidu ukupan broj stanovnika Crne Gore, upozorava ekonomski analitičar Oleg Filipović.

- Taj podatak nam govori sledeće. Da nažalost zemlja kojoj banke prikazuju najveći profit, a kod nas banke pokazuju najveći profit, je zemlja prosto bez normalnog tržišta. više od dvije milijarde duga fizičkih lica za zemlju koja ima 600.000 stanovnika od čega nekih 370 do 400.000 punoljetnih građana je ogromno zaduživanje - kazao je Filipović.

Iz Centralne banke navode da su građani uzeli 857 miliona eura gotovinskih nenamjenskih kredita, a za kupovinu stanova i adaptacije 663 miliona.

- Fizičkim licima se najviše odobravaju gotovinski nenamjenski krediti i oni čine 43% ukupnih kredita, dok stambeni krediti i krediti za adaptaciju čine 33% ukupnih kredita odobrenih fizičkim licima - saopštila je Filipović.

Nakon novog povećanja plata, Filipović očekuje i dodatna zaduženja građana.

- Vi vidite i različite akcije koje koriste komercijalne banke kod nas da bi privukle i da bi iskoristile taj trend rasta plata, i da bi što više svojih proizvoda prodali. Međutim, tu opet treba gledati, ne samo banke, već i ono što je dovelo do rasta cijena nekretnina tako da po mom mišljenju država mora da reaguje u dva pravca. Jedan je limitiranje cijena finansijskih proizvoda, a drugi je na neki način da dođe do uticaja od strane države na pad cijena, kako rente, tako i kvadratnog metra, ako ništa drugo makar za domicilno stanovništvo - kazao je Filipović.

Ostaje da se vidi da li će doći do transformacije Investiciono razvojnog fonda u Razvojnu banku, te da li će država na taj način i fizičkim licima omogućiti određene povoljnosti, zaključuje Filipović.