Izvršenje budžeta za osam mjeseci: Suficit 191,9 mil EUR, prihodi 1,69 milijardi

Prihodi budžeta su za prvh osam mjeseci iznosili su 1,69 mlrd EUR ili 27,3% procijenjenog BDP-a i veći su za 298,4 miliona ili 27,3% u odnosu na planirane, dok su u odnosu na uporedni period lani veći za 414,7 mil EUR ili 32,6%.

- Najznačajnija pozitivna odstupanja zabilježena su kod ostalih prihoda, prihoda po osnovu poreza na dodatu vrijednost, prihoda po osnovu poreza na dobit pravnih lica, doprinosa za obavezno socijalno osiguranje, te kod donacija i transfera - naveli su iz Ministarstva.

Prihodi po osnovu PDV-a do kraja avgusta mjeseca naplaćeni su u iznosu od 680,3 mil EUR, što je za 59,4 miliona ili 9,6% više u odnosu na planirane. Takođe, to je 99,7 mil EUR ili 17,2% više u odnosu na isti period prethodne godine.

Iz Ministarstva navode da je kategorija prihoda od akciza, u navedenom periodu, naplaćena u iznosu od 209,2 mil EUR, što je u odnosu na plan više za 35,7 mil EUR ili 20,6%, odnosno 44,4 miliona ili 26,9% u odnosu na isti period 2022.

- Najveći doprinos rastu akciza za osam mjeseci 2023. godine zabilježen je kod akcize na mineralna ulja i njihove derivate, i to u iznosu od 114,6 mil EUR, što je za 31,9 miliona više u odnosu na isti period prethodne godine, kao i kod akcize na duvan i duvanske proizvode, i to u iznosu od 65,5 miliona, što je rast od 6,3 mil EUR u odnosu na isti period lani - stoji u izvještaju o izvršenju budžeta.

Imajući u vidu da je 1. jula stupio na snagu član Zakona o akcizama, kojim se uvodi akciza na proizvode od šećera, kakaoa i sladoled, po ovom osnovu do sad je naplaćeno ukupno milion eura

Iz resora finansija ističu i da je značajnom rastu u realizaciji prihoda od PDV-a i akciza doprinijela je i dobra turistička sezona.

- Prihodi po osnovu poreza na dobit pravnih lica naplaćeni su u iznosu od 139,1 mil EUR i veći su u odnosu na planirane za 32 miliona ili 29,9%, dok su u odnosu na uporedni lanjski period veći za 59,7 mil EUR ili 75,2%. Značajan rast ove kategorije prihoda, prevashodno je rezultat rasta ekonomske aktivnosti i ostvarenih rezultata privrednih subjekata u prethodnoj godini, poboljšanja poreske discipline, kao i implementacije progresivne stope oporezivanja dobiti - navedeno je

Kategorija doprinosa realizovana je u iznosu od 339,6 mil EUR što je za 60,4 miliona ili 21,7% više u odnosu na planirane, odnosno 71,3 mil EUR ili 26,6% više u odnosu na uporedni period 2022. U dokumentu se navodi i da doprinosi i u avgustu nastavljaju trend rasta, a bolja naplata ove kategorije prihoda rezultat je efekata implementacije Zakona o reprogamu poreskog potraživanja, ali i uvećane osnove za obračun doprinosa usljed povećanja koeficijenata za zarade zaposlenih u javnom sektoru.

Ostali prihodi u posmatranom periodu iznosili su 140,9 mil EUR, što je za 74,0 miliona više u odnosu na planirane, dok su u odnosu na posmatrani period prethodne godine porasli za 121,2 mil EUR.

- Najznačajniji priliv ostvaren je usljed prekida hedžing aranžmana iz 2021. godine koji je, zaključno sa avgustom mjesecom iznosio blizu 60 mil EUR, kao i prenosa sredstava naplaćenih u okviru implementacije projekta ekonomskog državljanstva u ukupnom iznosu od 55,5 mil EUR, zaključno sa prenosom sredstava izvršenim u avgustu mjesecu - pojasnili su iz Ministarstva.

U navedenom periodu značajan rast zabilježen je i kod kategorije donacije i transferi koji su ostvareni u iznosu od 49 mil EUR, što je za 20,2 mil EUR više u odnosu na plan i 27,1 mil EUR više u odnosu na uporedni period 2022.

- Rast navedene kategorije prevashodno je rezultat izvršene uplate sredstava od strane EU, a po osnovu direktne budžetske podrške za energetsku efikasnost. Navedena sredstva, shodno finansijskom sporazumu, predstavljaju nenamjenska sredstva koja se mogu koristiti za finansiranje budžetskih potreba - navodi se.

Sa druge strane, nešto nižu realizaciju u odnosu na planirane bilježe prihodi od poreza na dohodak fizičkih lica koji su ostvareni su u iznosu od 37,4 mil EUR, što je u odnosu na plan manje za 0,7 miliona ili 1,9%, dok su u odnosu na isti prošle godine manji za 22,1 mil EUR ili 37,2%.

- Značajno odstupanje ove kategorije prihoda u odnosu na isti period lani dominantno je rezultat značajnog uvećanja procenta ustupanja prihoda po osnovu poreza na dohodak fizičkih lica opštinama, shodno Zakonu o izmjenama i dopuni zakona o finansiranju lokalne samouprave koji je stupio na snagu u avgustu prošle godine - objasnili su iz Ministarstva finansija.

Prihodi u avgustu iznosili su 243,4 mil EUR i veći su u odnosu na plan za 41,3 miliona ili 20,4%, dok su u odnosnu na avgust prošle godine porasli za 50,3 miliona ili 26%.

Izdaci budžeta za prvih osam mjeseci ove godine iznosili su blizu 1,5 mlrd EUR ili 24,2% procijenjenog BDP-a i u odnosu na planirane manji su za 133,8 miliona ili 8,2%, dok su u odnosu na isti period lani veći za 195,4 mil EUR ili 15%.

- U strukturi ukupne potrošnje u posmatranom periodu, tekući budžet izvršen je na nivou od 1.42 mlrd EUR, što predstavlja 95% ukupne potrošnje, dok je kapitalni budžet izvršen na nivou od 71,82 mil EUR, što predstavlja 5% ukupne potrošnje - navedeno je.

Posmatrajući glavne kategorije potrošnje u okviru tekućeg budžeta, tekući izdaci u navedenom periodu realizovani su u iznosu od 632 mil EUR i u odnosu na planirane manji su za 30,9 miliona ili 5,6%. U okviru ove kategorije izdataka najznačajnija izdvajanja su u kod bruto zarada i doprinosa na teret poslodavca u iznosu od 420,5 mil EUR, što je u odnosu na plan veće za 12,9 miliona ili 3,2% i koje su realizovane u skladu sa važećim zakonskim propisima, potpisanim kolektivnim ugovorima i stvarnom obračunu zarada. Ostale budžetske pozicije u okviru tekućih izdataka bile su ispod plana, shodno stvarnoj dinamici potrošnje potrošačkih jedinica.

- Transferi za socijalnu zaštitu do kraja avgusta ostvareni su u iznosu od 529,8 mil EUR i veći su u odnosu na planirane za 9,4 miliona ili 1,8%, dok su u odnosu na isti period 2022. veći za 122,7 mil EUR ili 30,1%. To je dominantno rezultat većeg izvršenja po osnovu prava iz oblasti socijalne zaštite i prava iz oblasti penzijskog i invalidskog osiguranja, usljed primjene važećih zakonskih rješenja - stoji u izvještaju.

Kapitalni budžet u posmatranom periodu ostvaren je u iznosu od 71,82 mil EUR, što predstavlja izvršenje 53,6% plana.

- Rashodi u avgustu mjesecu ove godine iznosili su 200,4 mil EUR i manji su u odnosu na plan za 8,2 miliona ili 3,9%, a veći su za 53,4 mil EUR ili 36,4% u odnosu na avgust 2022. godine. Najveće odstupanje odnosi se na kapitalni budžet, koji je ostvaren u iznosu od 22,6 mil EUR, što je za 3,4 miliona veće izvršenje od plana, odnosno što predstavlja 118% plana, dok je tekući budžet realizovan na nivou od 95% plana - zaključuje se u izvještaju.