Nova pravila za upravljanje u državnim firmama

Resorna ministarstva Vladi do sredine decembra treba da dostave novu proceduru odgovornog upravljanja izborom članova odbora u firmama koje su u većinskom državnom vlasništvu sa procedurom presjeka fisklanih rizika.

To je navedno u Informaciji o praćenju fiskalnih rizika u kompanijama gdje je država većinski vlasnik i koja je usvojena na poslednjoj sjednici Vlade.

Prethodno je odlučeno da se ugasi kompanija Montenegro Works (MW) koja je prije godinu osnovana sa ciljem da prati rad u državnim firmama. Stav Vlade je da ulaganje u ovu kompaniju nije rezultiralo benefitima uz koje bi se pokazao neupitan reformski potencijal, koji bi Vladi obezbijedio zakonski model praćenja poslovanja preduzeća u većinskom vlasništvu države.

- Zadužuju se ministarstvo kapitalnih investicija, urbanizma, ekonomskog razvoja, poljoprivrede, kulture i javne uprave da u saradnji sa Ministarstvom finansija da polovine decembra 2022. godine pripreme proceduru odgovornog upravljanja izborom članova organa upravljanja privrednih društava u većinskom vlasništvu države i dostave takav dokument za razmatranje i usvajanje od strane Vlade. Zadužuje se Ministarstvo finansija da do kraja decembra 2022. godine usvoji proceduru o presjeku fiskalnih rizika privrednih društava u većinskom vlasništvu države - piše u Vladinom dokumentu.

U informaciji je navedeno da je nesporno da je Vlada obavezna da unapređuje regulatorni okvir u vezi firmi u većinskom državnom vlasništvu, što se mora realizovati na način kojim se jača primjena pravnih normi.

- Vlada u saradnji sa međunarodnim partnerima, identifikovala je da je praćenje fiskalnih rizika preduzeća u većinskom vlasništvu države reformska aktivnost koja obavezuje na promtno odlučivanje. Stoga se odlučuje da razvije model zaokruženog, regulatorno-utemeljenog praćenja poslovanja i sistemski se pristupa da se iz političkih i netransparentnih uticaja izmjesti selekcija članova organa upravljanja, koji višedecenijski konkretnim činjenjima iz poslovanja ne obezbjeđuju razvoj ovih firmi u mjeri korišćenja punog potencijala ekonomskih resursa - konstatovano je u dokumentu.

Makro-mehanizam unapređenja praćenja poslovanja ovih firmi, kako se navodi, realizovaće se formiranjem Fiskalnog savjeta nakon usvajanja novog Zakona o budžetu i fiskalnoj odgovornosti.

- Fiskalni savjet, kao nezavisno savjetodavno tijelo, pored nadležnosti oko makro-fiskalnih parametara, treba da uključi nadležnosti ocjenjivanja održivosti opština, uz preporuke oko uticaja na javne finansije, kao i da oko konkretnih postupanja Vlade na ad hoc bazi priprema evaluacije i davanje strogih preporuka obavezujućih za političke i institucionalne predstavnike u zemlji oko praćenja poslovanja firmi u većinskom vlasništvu države - konstatovano je u dokumentu.

Ministar finansija Aleksandar Damjanović je na sjednci kazao da će se gašenjem MW uštedjeti oko 200.000 eura osnivačkog kapitala koji nije potrošen, a najviše je pošlo na plate zaposlenih.

- Premnogo je para za čitanje javno dostupnih izvještaja i za njihovo sortiranje - kazao je on.

Osnivački kapital MW je bio 490.000 EUR.

Ministar turizma Goran Đurović je kazao da moraju biti svjesni da je stanje u državnim firmama loše.

- Razgovarao sam sa dekanom Ekonomskog fakulteta koji je predložio da se formira komisija da se napravi tim i da kandidati prođu obuku kako da čitaju bilanse i da znaju kako firma funkcioniše i da oni imaju znanje da upravljaju tim preduzećem - rekao je Đurović.