Kako kineska "zero-Covid" strategija utiče na svjetsku trgovinu

U kineskoj divovskoj luci Ningbo je jedan radnik zaražen koronom. I to sada može da poremeti cijelu svjetsku trgovinu. Jer, Kina se trudi da smjesta suzbije moguća žarišta virusa, a to pogađa i luke, gdje se stvaraju redovi, piše Deutsche Welle.

Kinesko rukovodstvo odlučno je da suzbije svako žarište korone - masovna testiranja, strogi karantin, oštre mjere. Tim mjerama Peking nastavlja da sprovodi strategiju poznatu kao "zero-Covid" koja je do sada, barem po zvaničnim navodima, bila prilično uspješna. Ali, posljedice te strategije za domaću ekonomiju i međunarodne trgovinske partnere su ipak ogromne, tvrdi DW.

U proteklih godinu i po u više je navrata došlo do znatnih ograničenja u međunarodnom robnom prometu uvijek kada je Kina zbog pandemije proglasila lokdaun za neke svoje provincije. Redovno su bile pogođene i glavne luke preko kojih se izvozi u svijet, a poslednji primjer je Jantijan, luka metropole Šenžena. Mjesec dana je glavna kineska luka za izvoz visokotehnoloških proizvoda bila zatvorena. Zbog toga su brojna preduzeća u Evropi i u SAD ostala bez čipova i drugih digitalnih komponenti.

Zbrka u globalizaciji

Nestašica sirovina vlada širom svijeta i to neće tako skoro da se promjeni. A što duže to traje, to se više gomilaju neizvršene narudžbine. Svjetska trgovina je poremećena i to koči ekonomski rast.

Sada je lokdaun pogodio Ningbo Žušan - to je druga najveća kineska kontejnerska luka, koja je nastala prije nekoliko godina fuzijom luka Ningbo i Žušan, u neposrednom susjedstvu najveće svjetske kontejnerske luke u Šangaju. U međuvremenu su lučki kapaciteti u toj mjeri prošireni da su tri mega-luke praktično susedi.

Po pisanju nekoliko medija, u Ningbou je za sada pogođen samo jedan terminal - pozitivno je testiran jedan lučki radnik. Problem je lokalne prirode, ali posljedice te jedne zaraze su ogromne, i to ne samo za Ningbo već i susjednu luku u Šangaju.

- Zatvaranje terminala se brzo osjeti i van regiona. Kada je bila zatvorena luka Jantijan, počela je da se stvara gužva kontejnerskih brodova i u Ningbou, koji je udaljen više od 1.000 kilometara. Može se očekivati da će zatvaranje terminala u Ningbou imati sličan efekat na druge kineske luke, odnosno da će poremetiti termine isporuke - kaže za DW Vinsent Štamer, stručnjak za trgovinu u Institutu za svjetsku privredu u njemačkom Kilu.

Aktuelna situacija u Kini potvrđuje njegove riječi. Prema podacima info-servisa Refinitiv, u luci Ningbo Žušan više od pedeset velikih brodova čeka na otpremanje.

Borba protiv delte

Zbog razvoja situacije u Ningbou raste zabrinutost i u ostatku Kine, zato što strože restrikcije nakon nedavnih pozitivnih slučajeva pogađaju i sve više sektora kineske privrede. Delta varijanta je agresivnija u širenju, od kraja juna je otkrivena u dvanaest kineskih gradova.

- Sve više njemačkih firmi se žali na probleme u dostavi, odnosno kašnjenja do kojih dolazi zbog turbulencija u mreži kontejnerskog brodskog prometa. Novo zatvaranje bi moglo da dodatno zakomplikuje situaciju. Ali možda se strožim mjerama može spriječiti zatvaranje nekih drugih terminala - dodaje Štamer.

- Kina ne izvozi samo proizvode poput tekstila, zabavne elektronike ili namještaja. Kina izvozi i važne poluproizvode koje se koriste u obradi i finalizaciji proizvoda u Njemačkoj. Recimo, njemačka automobilska industrija iz Kine uvozi elektroničke djelove. A Kina je sve važnija i kao odredište za njemački izvoz. Zato bi lokdaun u Kini bi dvostruko pogodio i Njemačku i globalni robni promet - naglašava Štamer.

Luka Ningbo pokušava da preusmeri brodove i produžava radno vrijeme terminala koji su otvoreni. Iako je grad Ningbo po navodima lokalnog zavoda za javno zdravlje i dalje područje s niskim rizikom, obustavljene su sve avionske linije prema Pekingu.

Baltic Dry Index, glavni svjetski indeks kretanja cijena u teretnom brodskom prometu, za to vrijeme i dalje raste. U poslednjih mjesec dana porastao je za više od deset odsto. Razlog je brže širenje delta-varijante korone, odnosno restrikcije povezane s tim procesom.

Rastu i cijene kontejnera. Prevoz jednog jedinog kontejnera od Šangaja do Los Anđelesa u poslednjih godinu dana poskupeo je za više od 220%. Sada cijena transporta po kontejneru na toj ruti iznosi 10.322 USD.

Institut za svetsku privredu u Kilu

Ningbo

Šenžen

Vinsent Štramer

kineske luke

koronavirus

zero Covid strategija

kontejneri

pomorski teretni saobraćaj