Zbog čega kovid pacijenti ne osjećaju miris?

Jedan od karakterističnih simptoma virusa korona je anosmija, odnosno gubitak čula mirisa. Obično je ovaj fenomen povezan s nazalnom kongestijom (nosno zagušenje), ali pacijenti s virusnom infekcijom korona mogu da dišu kroz nos, a ipak ne osjete miris. Nakon višenedjeljnih istraživanja, naučnici su predstavili model koji odgovara na pitanje zbog čega se to dešava.

Kad su naučnici snimali pomoću računarske tomografije nosa i sinusa osobe s anosmijom izazvanom kovidom-19, uočili su da je dio nosa koji je odgovoran za čulo mirisa blokiran otocima mekih tkiva i sluzi. Ostatak nosa i sinusa izgleda normalno pa pacijenti nemaju problem sa disanjem kroz nos.

Poznato je da virus korona inficira tijelo vezivanjem na ACE2 receptore na površini ćelija koje se nalaze u gornjim disajnim putevima. TMPRSS2 protein pomaže virusu da uđe u ćeliju. Jednom kada uđe u ćelije, virus može da se umnoži, uzrokujući upalni odgovor imunološkog sistema.

Isprva je virus trebalo da zarazi i uništi olfaktorne neurone - ćelije koje prenose signal iz molekula arome u područje mozga, gdje se ti signali tumače kao miris. No, rezultati rada međunarodne grupe istraživača pokazali su da na olfaktornim neuronima nema ACE2 proteina. Ali nalaze se na ćelijama koje se nazivaju sustainentakularne ćelije koje podržavaju olfaktorne, odnosno mirisne neurone.

Naučnici sugerišu da oštećenje ovih ćelija uzrokuje imunološki odgovor i edeme, ali olfaktorne neurone ostavlja netaknutim. Kad se imunološki sistem suoči sa virusom, edem odumire i molekuli mirisa mogu ponovo prodrijeti u netaknute receptore.

Međutim, ozbiljnim razvojem upaljeno područje i dalje može da našteti drugim ćelijama. U ovom slučaju obnavljanje čula mirisa odvija se polako, jer olfaktornim neuronima treba vremena da se regenerišu.

Dobra vijest je da se olfaktorni neuroni regenerišu.