Kako reciklirati pamuk - Evrnu ima rješenje za 92 miliona tona tekstilnog otpada

(Foto: Unsplash/Waldemar)

Startap sa sjedištem u Sijetlu, Evrnu, razvio je Nucycl, vlakno regenerisano iz tekstilnog otpada. Ovo vlakno se od drugih metoda recikliranja tkanina razlikuje po tome što je nova tkanina jednakog ili čak višeg kvaliteta od originalne.

Startap planira izgradnju postrojenja za recikliranje pamuka u Sjevernoj Karolini. Postrojenje, koje će uglavnom koristiti obnovljivu energiju i imati kapacitet da godišnje proizvodi 80.000 majica od reciklirane pamučne odjeće, trebalo bi da bude u pogonu do sredine 2024. godine.

- Nucycl se izdvaja od drugih metoda recikliranja tkanina jer stvara nove tkanine jednakog, ili čak višeg kvaliteta od originalnih nekorišćenih vlakana. Ova izuzetna karakteristika pruža tekstilnoj industriji alternativu bez žrtvovanja performansi - izjavila je osnivačica startapa Stejsi Flin.

Evrnu sarađuje sa britanskim modnim i tekstilnim inovatorom Pangaia kako bi stvorio recikliranu odjeću od džinsa - jedne od najtežih verzija pamuka za recikliranje.

92 miliona tona tekstila na deponijama svake godine

Tehnologija kompanije Evrnu rješava ključnu prepreku ka održivosti u tekstilnoj industriji: recikliranje tekstila danas je gotovo nepostojeće. Prema podacima organizacije TheRoundup, svijet godišnje proizvede 80-100 milijardi novih odjevnih predmeta, a istovremeno se stvori 92 miliona tona tekstilnog otpada. Najviše otpada proizvodi Kina (20 miliona), a vicešampion je SAD (17 miliona tona). Čak 87% materijala završiće u spalionicama ili na deponijama, dok se samo 1% reciklira u novu odjeću. Najveći dio se reciklira na niži nivo - siječe se i koristi za prostirke, izolaciju i druge proizvode nižeg kvaliteta.

Stvaranje komercijalno održive cirkularne ekonomije za pamuk značajno bi smanjilo uticaj koji industrija pamuka ima na planetu. Godišnje se proizvede preko 25 miliona tona pamuka širom svijeta. Procesiranje i proizvodnja pamuka zahtijeva velike količine vode: oko 10.000 litara vode za kilogram pamuka. Ova kultura takođe degradira kvalitet zemlje i povećava zagađenje i emisije ugljenika iz proizvodnje i upotrebe đubriva i pesticida.

Najveći proizvođači pamuka su Indija (6,2 miliona tona), Kina (6,2 miliona tona) i SAD (3,6 miliona tona). Evropska komisija je predložila pravila o proširenoj odgovornosti proizvođača (EPR), gdje proizvođač mora preuzeti odgovornost za cijeli životni ciklus svojih proizvoda, uključujući otpad koji generišu. EPR takse će se koristiti za finansiranje prikupljanja i recikliranja. Pet država u SAD-u je usvojilo EPR zakone, uglavnom usmjerene na ambalažu.

- U Sjedinjenim Američkim Državama, godišnje deponujemo i spaljujemo oko 90 miliona tona tekstila. Pravimo puno novih materijala - ulažemo energiju, hemikalije i vodu u njih i jednostavno ih bacamo. Ako želimo da pređemo na cirkularne sisteme recikliranja tekstila, moramo imati cijeli sistem na mjestu - rekla je Karla Magrader, osnivačica neprofitne organizacije Accelerating Circularity.

Postupak recikliranja pamuka

Stejsi Flin, osnivačica i izvršna direktorka Evrnua, počela je istraživanje procesa recikliranja pamuka 2011. godine nakon što joj je putovanje u Kinu otvorilo oči o ekološkoj šteti koju prouzrokuje tekstilna industrija.

Tokom studija u oblasti održivih sistema na Univerzitetu Pinčot u državi Vašington, Flin je isjekla staru koledž majicu, rastvorila je u hemijskom rastvoru, a zatim, pomoću šprica, ubrizgala rastvor u kupku sumporne kiseline, koja je ponovo pretvorila rastopljeni pamuk u nove "niti". To je bio prvi prototip procesa koji se sada naziva Nucycle.

Patentirani sistem mehanički i hemijski redukuje čvrst pamuk u pulpu, a zatim ga rekonstruiše u vlakna za nove odjevne predmete. Odjeća se prvo razdvaja pomoću mašine za klasifikaciju kako bi se izabrala ona koja je najbliže 100% pamuku - ostatak se odbacuje za tradicionalno recikliranje nižeg nivoa.

Krajnji rezultat je, prema tvrdnjama Evrnua, premijum tkanina napravljena od potpuno recikliranog pamuka koja se ponaša poput prvobitnog pamuka - i sama je 100% reciklabilna.

Jeftin proizvod previše košta

Evrnu sarađuje sa kompanijom Pangaia na izradi džins jakne napravljene potpuno od recikliranog pamuka. Pangaia prodaje dukseve, jakne, cipele i majice napravljene od sopstvenih održivih alternativa uključujući alge, eukaliptus i grožđe.

Pangaia je željela proizvod koji je napravljen od 100 odsto recikliranog materijala i koji može biti 100 odsto reciklabilan. Dizajneri su odabrali džins, jedan od najkomplikovanijih i najteže recikliranih tekstila, uglavnom zbog procesa bojenja.

Saradnja je rezultirala sa 20 Renu džins jakni koje su prodavane po ceni od 400 USD, ceni za koju Flin priznaje da je visoka. Industrija odjeće, kaže ona, decenijama je spuštala cijene.

- Jeftin proizvod previše košta Zemlju. Mi kao građani moramo platiti činjenicu da ne uzimamo u obzir troškove štete prirodnim resursima ili ljudima - rekla je Flin.

M. D.