Banjalučki Omega-kop planira eksploataciju rožnaca na ležištu Rudine - Građevinski kamen bi se koristio za održavanje i izgradnju puteva

Preduzeće Omega-kop iz Banjaluke želi da eksploatiše tehnički građevinski kamen – rožnaca, na ležištu Rudine kod Banjaluke. Ovim povodom resornom ministarstvu je podnesen zahtjev za prethodnu procjenu uticaja na životnu sredinu.

Kako se navodi u pomenutom dokumentu, površina eksploatacinog polja je oko 7,06 ha.

- Ležište Rudine nalazi se na udaljenosti oko 15 km sjeverozapadno od Banjaluke. Premetno ležište pripada mjesnoj zajednici Potkozarje, kao najvećem naseljenom mjestu ovog dijela teritorije Banjaluke. Na predmetnom ležištu ranije je vršena eksploatacija i do sada je eksploatisano oko 150.000 m³ kamena, koji se koristio kao tucanik za nasipanje

tamponskih slojeva prilikom gradnje i održavanja lokalnih i šumskih puteva - dodaje se u dokumentaciji.

Privredno društvo Omega-kop ima plan da se bavi eksploatacijom tehničkog građevinskog kamena – rožnaca, koji bi se koristio za održavanje i izgradnju puteva.

- Ležište Rudine se sastoji od jednog rudnog tijela, koje je zahvaćeno postrudnom tektonikom. Rudno tijelo izgrađuju rožnaci i podređeno glinci, pješčari i silifikovani krečnjaci. Visinska razlika na eksploatacionom polju je 108 m, računajući od najniže kote terena 295 m do najviše kote na ležištu 403 m. Generalno gledano, od zapada prema istoku, debljina stijenske mase se postepeno povećava da bi na zapadnom dijelu iznosila više od 100 m.

Prema morfološkim karakteristikama rudnog tijela, veličini, složenosti građe, ujednačenosti sastava i tektonskoj poremećenosti, ležište tehničkog građevinskog kamena - rožnaca je svrstano u prvu grupu - drugu podgrupu ležišta.

- Veći dio ležišta je pokriven glinovito-humusnim pokrivačem nastalim eluvijalnim i deluvijalnim procesima, debljina ovog pokrivača iznosi od 0,5 do 4,5 m. Кorisnu mineralnu sirovinu predstavlja tehnički građevinski kamen –

rožnac. Rožnaci su prema svom minerološko-petrološkom sastavu definisani kao sedimentne stijene, struktura im je mikrozrnasta, a tekstura masivna. U mineralnom sastavu rožnaca preovlađuji kalcedon i kvarc. Rožnac je tamnocrvene i crvenomrke boje, koja dolazi od primjesa gvožđa i mangana, javljaju se i rožnaci tamnosive, žute i smeđe boje, koja im dolazi od drugih metaličnih minerala, te od minerala glina.

U skladu sa mineragenetskim karakteristikama ležišta i prema raspoloživim geološkim podacima i izvršenom prospekcijskom pregledu lokaliteta Rudine može se zaključiti da ležište rožnaca ima složenu građu, postojanu moćnost i tektonski je poremećeno.

Predmetno ležište je sa istočne strane povezano makadamskim putem kojim se dolazi iz pravca Potkozarja u naselje Šimići. Ležište je od asfaltnog puta Banjaluka – Prijedor udaljeno oko 1, 5 km.

Izrada međuetažnih i etažnih puteva na ležištu će se vršiti po potrebi i u saglasnosti sa napredovanjem eksploatacije na budućem površinskom kopu.

Saobraćajnice na površinskom kopu služiće za povezivanje mjesta otkopavanja sa mjestom odlaganja jalovine, kao i za transport tehničkog građevinskog kamena – rožnaca.

Osnovna tehnologija dobijanja tehničkog građevinskog kamena – rožnaca je diskontinualna tehnologija eksploatacije ripovanjem korištenjem buldozera, bagera i kamiona u zajedničkoj organizaciji rada, dok će se bušačko - minerski radovi izvoditi po potrebi, ukoliko bude potrebe za korištenjem snage eksploziva, odnosno u tvrđim partijama stijenske mase koja se ne bude mogla otkopavati ripovanjem.

Navedena tehnologija eksploatacije podrazumijeva izvođenje pojednih faza u određenim ciklusima u skladu sa definisanim procesima koji će se dati kroz ovaj projekat. Na osnovu dosadašnjih iskustava sa površinskih kopova eksploatacija bi se izvodila u sljedećim fazama:

• radovi na otkopavanju ripovanjem, bušenjem i miniranjem (ukoliko se naiđe na tvrđe partije),

• radovi na utovaru materijala bagerom,

• radovi na transportu materijala,

• održavanje kopa i odlagališta,

• zaštita kopa od površinskih voda,

• snabdijevanje kopa energijom,

• snabdijevanje pitkom vodom,

• sprovođenje zaštite životne sredine i rekultivacija.

Preduzeće Rudarsko-tehnološki zavod iz Prijedora je uradilo Prethodnu procjenu uticaja na životnu sredinu za projekat eksploatacije tehničkog građevinskog kamena – rožnaca, na ležištu Rudine.